Ίσως και να παραήταν καλή, σκέφτηκε ο Ίζορτζ Χάρπερ. Όλα ήρθαν σχεδόν τραγικά εύκολοι. Το μόνο ουσιαστικό πρόβλημα που αντιμετώπισαν ήταν πώς θα έβγαιναν από το ξενοδοχείο χωρίς να τους καταλάβει κανείς. Η διεύθυνση δεν ενέκρινε τις μεταμεσονύχτιες εκδρομές χωρίς άδεια, γιατί ήταν πιθανό να συμβούν ατυχήματα, πράγμα κακό για την επιχείρηση.

Αλλά ο δρ Έλγουιν ήταν αποφασισμένος να κάνει το δικό του και είχε σοβα­ρούς λόγους, παρ’ όλο που δεν τους είχε συζητήσει. Η παρουσία ενός από τους πιο γνωστούς επιστήμονες στον κόσμο -και βεβαίως ο πιο γνωστός ανάπηρος-στο ξενοδοχείο Έβερεστ και μάλιστα στην περίοδο με την πιο μεγάλη τουρι­στική δραστηριότητα, είχε ήδη προξενήσει μεγάλη, αν και συγκαλυμμένη, έκ­πληξη. Ο Χάρπερ είχε κατευνάσει τα πνεύματα κάνοντας υπαινιγμούς για με­τρήσεις της βαρύτητας, κάτι που ήταν εν μέρει, αληθινό. Βέβαια, ήταν μόνο ένα μικρό μέρος της αλήθειας.

Αν κάποιος έβλεπε τον Ιούλιο Έλγουιν εκείνη τη στιγμή, καθώς προχωρούσε αποφασιστικά προς τα είκοσι εννέα χιλιάδες πόδια με υλικό είκοσι τριών κι­λών στους ώμους, δεν θα μπορούσε ποτέ να φανταστεί ότι τα πόδια του ήταν σχεδόν άχρηστα. Υπήρξε θύμα της θαλιδομίδης, του καταστροφικού φαρμάκου που το 1961 έγινε η αιτία να γεννηθούν ανά τον κόσμο τουλάχιστον δέκα χι­λιάδες παιδιά παραμορφωμένα. Ο Έλγουιν ήταν τυχερός. Τα χέρια του ήταν φυσιολογικά και είχαν δυναμώσει τόσο πολύ με την άσκηση που ήταν κατά πολύ πιο δυνατά από αυτά των περισσότερων αντρών. Τα πόδια του όμως ήταν ισχνά, πετσί και κόκαλο. Με τους νάρθηκες έκανε μερικά ασταθή βήματα, αλ­λά δεν μπορούσε να περπατήσει κανονικά. Και τώρα ήθελε άλλα εξήντα μέτρα για να φτάσει στην κορυφή του Έβερεστ…

Όλα άρχισαν από μία ταξιδιωτική αφίσα πριν από τρία περίπου χρόνια. Ο Τζορτζ Χάρπερ, ως κατώτερος προγραμματιστής ηλεκτρονικών υπολογιστών στο Τμήμα Εφαρμοσμένης Φυσικής, ήξερε το δρα Έλγουιν μόνο από την όψη και τη φήμη του. Ακόμα και για τους απευθείας κατώτερους του ο ευφυέστατος διευθυντής έρευνας της Άστροτεκ ήταν απόμακρος, αποκομμένος από τους περισσότερους λόγω της σωματικής αλλά και της πνευματικής του ιδιαιτερότητας. Δεν είχε ούτε συμπάθειες ούτε αντιπάθειες. Τον θαύμαζαν και τον λυπούνταν, αλλά δεν τον ζήλευαν.

Ο Χάρπερ, που μόλις είχε τελειώσει το κολέγιο, αμφέβαλλε αν ο δόκτωρ γνώριζε ακόμα και την ύπαρξη του, εκτός ίσως από το όνομα του σε κάποιο οργανόγραμ­μα. Υπήρχαν άλλοι δέκα προγραμματιστές στο τμήμα του, όλοι αρχαιότεροι του και οι περισσότεροι δεν είχαν ανταλλάξει πάνω από δέκα λέξεις με το διευθυντή έρευνας. Όταν ανέθεσαν στον Χάρπερ να πάει έναν από τους απόρρητους φακέ­λους στο γραφείο του δρα Έλγουιν φαντάστηκε ότι θα έμπαινε και θα έβγαινε χωρίς να μεσολαβήσει τίποτε περισσότερο από μερικές τυπικές κουβέντες. Και παραλίγο έτσι να γίνει. Μόνο που, καθώς έφευγε, σταμάτησε μπροστά στο καταπληκτικό πανόραμα των Ιμαλαΐων που κάλυπτε το μισό τοίχο. Είχε τοποθετηθεί έτσι ώστε να το βλέπει ο δρ Έλγουιν κάθε φορά που σήκωνε τα μάτια του από το γραφείο του. Έδειχνε ένα σκηνικό που ο Χάρπερ ήξερε πολύ καλά, μια και το είχε φωτογραφίσει και ο ίδιος, όταν ως τουρίστας, έκθαμβος και κά­πως λαχανιασμένος, είχε σταθεί στο πατημένο χιόνι στην κορυφή του Έβερεστ. Να η άσπρη οροσειρά της Καντσεντζούνγκα μέσα από τα σύννεφα, εκατόν εβδομήντα χιλιόμετρα μακριά· σχεδόν στην ίδια ευθεία αλλά πιο κοντά οι δι­πλές κορυφές του Μάκαλου και ακόμα πιο κοντά ο τεράστιος όγκος του Λοτσέ, γείτονα και αντιπάλου του Έβερεστ, που κυριαρχούσε στο τοπίο. Πιο πέ­ρα, προς τα δυτικά, κυλούσαν σε πελώριες κοιλάδες -τόσο πελώριες που το μάτι δεν μπορούσε να υπολογίσει το μέγεθος τους- οι παγωμένοι ποταμοί των παγετώνων Κούμπου και Ρόνγμπακ. Από αυτό το ύψος οι παγωμένες ρυτίδες τους δεν φαίνονταν μεγαλύτερες από τα αυλάκια ενός οργωμένου χωραφιού. Αλλά αυτά τα αυλάκια και οι ουλές από πάγο σκληρό σαν σίδερο είχαν βάθος μερικών εκατοντάδων μέτρων.

Καθώς ο Χάρπερ απολάμβανε τη θεσπέσια θέα και ξαναζούσε τις στιγμές, άκουσε τη φωνή του δρα Έλγουιν πίσω του. «Φαίνεται ότι ενδιαφέρεσαι. Έχεις πάει;»

«Μάλιστα. Με πήγαν οι γονείς μου όταν τέλειωσα το γυμνάσιο. Μείναμε στο ξε­νοδοχείο μία εβδομάδα και πιστεύαμε πως θα φεύγαμε πριν φτιάξει ο καιρός. Αλλά την τελευταία μέρα σταμάτησε ο αέρας και είκοσι από μας πήγαμε στην κορυφή. Μείναμε εκεί περίπου μία ώρα φωτογραφίζοντας ο ένας τον άλλον». Ο δρ Έλγουιν έδειχνε να ρουφάει όλες αυτές τις πληροφορίες για αρκετή ώρα. Και μετά, με μία φωνή που είχε χάσει τον προηγούμενο απόμακρο τόνο της και έκρυβε έναν ξεκάθαρο ενθουσιασμό, είπε: «Καθίστε, κύριε, ε, Χάρπερ. Θα ήθελα ν’ ακούσω κι άλλα».

Πηγαίνοντας προς την καρέκλα απέναντι από το μεγάλο τακτοποιημένο γραφείο του διευθυντή, ο Τζορτζ Χάρπερ ήταν κάπως προβληματισμένος. Δεν είχε κάνει και τίποτε ξεχωριστό. Χιλιάδες άνθρωποι κάθε χρόνο πήγαιναν στο ξενοδοχείο Έβερεστ, και το είκοσι πέντε τοις εκατό έφτανε στην κορυφή του βουνού. Πέρυ­σι άλλωστε είχε γίνει μία δημοφιλής παρουσίαση του δέκατου χιλιοστού τουρίστα που στάθηκε στην κορυφή του κόσμου. Μερικοί κυνικοί σχολίασαν την ιδιόμορ­φη συγκυρία το νούμερο δέκα χιλιάδες να είναι μια αρκετά γνωστή στάρλετ. Δεν υπήρχε κάποια επιπλέον πληροφορία να πει ο Χάρπερ στο δρα Έλγουιν από ό,τι θα μπορούσε πολύ εύκολα να βρει μόνος του οι; δεκάδες άλλες πηγές, όπως, για παράδειγμα, στα τουριστικά φυλλάδια. Όμως κανένας νεαρός και φι­λόδοξος επιστήμονας δεν θα έχανε την ευκαιρία να εντυπωσιάσει έναν άνθρωπο που θα μπορούσε να κάνει τόσο πολλά για να βοηθήσει την καριέρα του. Ο Χάρ­περ δεν ήταν συμφεροντολόγος, ούτε είχε όρεξη να αναμειχθεί στα πολιτικά του γραφείου, ήξερε όμως να ξεχωρίζει μια καλή ευκαιρία όταν του παρουσιαζόταν. «Τα αεροπλάνα, δόκτορα, προσγειώνονται στη μικρή πόλη Νάμτσε, περίπου τριάντα δύο χιλιόμετρα μακριά από το βουνό» άρχισε να λέει, μιλώντας στην αρχή αργά, καθώς προσπαθούσε να τακτοποιήσει τις σκέψεις και τις αναμνήσεις του.

Μετά, το λεωφορείο σε πάει στο ξενοδοχείο από ένα δρόμο με μοναδική θέα στον παγετώνα Κούμπου. Το υψόμετρο είναι δεκαοκτώ χιλιάδες πόδια και υπάρχουν δωμάτια ρυθμισμένης πίεσης για όσους δυσκολεύονται ν’ αναπνεύσουν. Βέ­βαια, υπάρχει και ιατρικό προσωπικό, ενώ η διεύθυνση δεν δέχεται πελάτες που Λεν έχουν καλή φυσική κατάσταση. Πρέπει να μείνεις στο ξενοδοχείο τουλάχιστον δύο μέρες, με ειδική δίαιτα, πριν σε αφήσουν να ανέβεις πιο ψηλά.

Από το ξενοδοχείο δεν βλέπεις την κορυφή, γιατί βρίσκεται τόσο κοντά στο βουνό που νομίζεις ότι υψώνεται πάνα) από το κεφάλι σου. Αλλά η θέα είναι καταπληκτική. Μπορείς να δεις τη Λοτσέ και ακόμα καμιά δωδεκαριά άλλες κορυφές. Είναι και κάπως τρομαχτικό, ιδίως το βράδυ. Ο αέρας ουρλιάζει από ψηλά, ενώ θόρυβοι περίεργοι ακούγονται από τον πάγο που κινείται. Πολύ εύ­κολα φαντάζεσαι τέρατα να περιπλανιούνται στα βουνά…

Το ξενοδοχείο δεν προσφέρεται για δραστηριότητες. Το μόνο που μπορείς να κάνεις είναι να ξεκουραστείς, να απολαύσεις τη θέα και να περιμένεις τους γιατρούς να σου δώσουν την άδεια. Παλιά χρειάζονταν βδομάδες για να εγκλι­ματιστεί κανείς στην αραιή ατμόσφαιρα. Τώρα μπορούν να κάνουν το αίμα σου να φτάσει το σωστό επίπεδο μέσα σε σαράντα οκτώ ώρες. Παρ’ όλ’ αυτά, όμως, οι μισοί επισκέπτες, συνήθως οι μεγαλύτεροι, αποφασίζουν ότι αυτό το υψόμετρο τους αρκεί.

Το τι θα συμβεί στη συνέχεια εξαρτάται από την πείρα του καθενός και το χρηματικό ποσό που είναι σε θέση να διαθέσει. Μερικοί καλοί ορειβάτες νοι­κιάζουν οδηγούς και ανεβαίνουν στην κορυφή χρησιμοποιώντας κανονικό ορει­βατικό εξοπλισμό. Δεν είναι πολύ δύσκολο τώρα πια. Υπάρχουν καταφύγια σε στρατηγικά σημεία και οι περισσότερες ομάδες τα καταφέρνουν. Ο καιρός, ωστόσο, είναι πάντα ένα παιχνίδι τύχης… Κάθε χρόνο σκοτώνονται άνθρωποι.

Οι περισσότεροι τουρίστες ακολουθούν τον εύκολο δρόμο. Δεν επιτρέπεται να προσγειωθεί αεροπλάνο στο Έβερεστ, εκτός από περιπτώσεις έκτακτης ανάγκης, αλλά υπάρχει ένα καταφύγιο κοντά στην κορυφογραμμή Νούπτσε το οποίο εξυπηρετείται από ελικόπτερο του ξενοδοχείου. Από το καταφύγιο η κορυφή απέχει μόλις πέντε χιλιόμετρα περίπου μέσω του Νότιου Κολ και είναι μία εύκολη αναρρίχηση για κάποιον που βρίσκεται σε καλή φυσική κατάσταση και έχει μικρή πείρα στην ορειβασία. Ορισμένοι το κάνουν χωρίς συσκευή οξυγόνου, αλλά αυτό δεν συνιστάται. Εγώ φορούσα τη μάσκα μέχρι την κορυ­φή. Τότε την έβγαλα και ανακάλυψα ότι μπορούσα να αναπνεύσω χωρίς μεγάλη δυσκολία.

«Χρησιμοποίησες φίλτρα ή μπουκάλα οξυγόνου;»

«Μοριακά φίλτρα. Είναι πλέον πολύ αξιόπιστα και αυξάνουν τη συγκέντρωση οξυγόνου εκατό τοις εκατό. Έχουν κάνει την ορειβασία σε μεγάλο υψόμετρο πολύ πιο απλή. Κανείς δεν κουβαλάει συμπιεσμένο αέρα πια». «Πόσο καιρό κράτησε η αναρρίχηση;»

«Μία μέρα. Ξεκινήσαμε το πρωί και γυρίσαμε πριν από το σούρουπο. Αυτό θα ξάφνιαζε τους παλιούς. Βέβαια, ήμασταν ξεκούραστοι και δεν κουβαλούσαμε πολλά πράγματα. Δεν υπάρχουν σοβαρά προβλήματα στο δρόμο από το κατα­φύγιο και έχουν κάνει σκαλιά σε όλα τα δύσκολα σημεία. Όπως είπα, είναι εύκολο για κάποιον με καλή φυσική κατάσταση».

Τη στιγμή που επανέλαβε αυτές τις λέξεις ο Χάρπερ ευχήθηκε να είχε καταπιεί τη γλώσσα του. Ήταν απίστευτο το ότι είχε ξεχάσει σε ποιον μιλούσε, αλλά ένιωσε τόσο έντονα το δέος και τον ενθουσιασμό της αναρρίχησης στο ψηλότε­ρο σημείο του κόσμου, που για μια στιγμή ξαναβρέθηκε πάνω στη μοναχική ανεμοδαρμένη κορυφή, ένα σημείο της Γης στο οποίο ο δρ Έλγουιν δεν θα στεκόταν ποτέ…

Αλλά ο επιστήμονας δεν έδειχνε να το έχει προσέξει – ή είχε συνηθίσει τόσο τις χαζές κουβέντες και την παντελή έλλειψη τακτ που δεν τον ενοχλούσαν πια. Γιατί, αναρωτήθηκε ο Χάρπερ, τον ενδιέφερε το Έβερεστ τόσο πολύ; Ίσως γιατί ήταν τόσο άπιαστο. Ίσως γιατί συμβόλιζε αυτό που είχε στερηθεί από το ατύχημα της γέννας.

Τώρα όμως, μόλις τρία χρόνια από τότε, 0 Τζορτζ Χάρπερ στεκόταν μόνο τριά­ντα μέτρα από την κορυφή και μάζευε τα μπόσικα του ορειβατικού σχοινιού, καθώς ο δόκτορας τον πλησίαζε. Δεν είχε ειπωθεί τίποτε, αλλά ήξερε ότι ο επι­στήμονας ήθελε να είναι ο πρώτος που θα έφτανε στην κορυφή. Του άξιζε αυτή η τιμή και ο νεαρός άντρας θα έκανε τα πάντα για να μην του τη στερήσει. «Όλα εντάξει;» ρώτησε, καθώς ο δρ Έλγουιν έφτασε δίπλα του. Η ερώτηση ήταν τελείως περιττή, αλλά ο Χάρπερ αισθάνθηκε έντονη την ανάγκη να προ­καλέσει τη μεγάλη μοναξιά που τους περιέβαλλε. Θα μπορούσαν να είναι οι μόνοι άνθρωποι στον κόσμο. Τίποτε μέσα στη λευκή αγριάδα των κορυφών δεν μαρτυρούσε την ύπαρξη του ανθρώπου.

Ο Έλγουιν δεν απάντησε, αλλά κούνησε αφηρημένα το κεφάλι, ενώ τα μάτια του, που γυάλιζαν, είχαν καρφωθεί στην κορυφή. Περπατούσε μ’ ένα αλλόκοτο δύσκαμπτο βήμα και περιέργως τα πόδια του άφηναν ένα αμυδρό αποτύπωμα στο χιόνι. Καθώς περπατούσε ακούστηκε ένας ανεπαίσθητος αλλά χαρακτηρι­στικός ήχος από το ογκώδες σακίδιο που κουβαλούσε στην πλάτη του. Στην πραγματικότητα το σακίδιο κουβαλούσε αυτόν, ή τουλάχιστον τα τρία τέ­ταρτα του βάρους του. Καθώς προχωρούσε αποφασιστικά καλύπτοντας τα τε­λευταία μέτρα αυτού του κάποτε ακατόρθωτου στόχου, ο δρ Έλγουιν και το σακίδιο του ζύγιζαν μόνο είκοσι πέντε κιλά. Αν ακόμα και αυτά ήταν πολλά, με το γύρισμα ενός κουμπιού το βάρος του μπορούσε να γίνει μηδενικό. Εδώ, ανάμεσα στα φεγγαροφώτιστα Ιμαλάια βρισκόταν το μεγαλύτερο μυστικό του εικοστού πρώτου αιώνα. Σε όλο τον κόσμο υπήρχαν μόνο πέντε τέτοιοι πειρα­ματικοί Αιωρητές Έλγουιν, και οι δύο από αυτούς βρίσκονταν εδώ, στο Έβερεστ. Παρ’ όλο που είχε ακούσει γι’ αυτούς πριν από δύο χρόνια και καταλάβαινε λί­γο τη βασική θεωρία, οι «Αιώρες», όπως τους είχαν βαφτίσει στο εργαστήριο, φάνταζαν μαγικές στον Χάρπερ. Οι μπαταρίες τους είχαν τόση ηλεκτρική ενέργεια όση θα χρειαζόταν για να ανυψωθεί ένα βάρος εκατόν δεκατριών κιλών στα δεκαέξι χιλιόμετρα, πράγμα που εξασφάλιζε μέγιστη ασφάλεια σε αυτή την αποστολή. Το ανεβοκατέβασμα μπορούσε να επαναληφθεί άπειρες φορές, γιατί οι μονάδες λειτουργούσαν αντίθετα από τη βαρύτητα της Γης. Στο ανέβασμα η μπαταρία άδειαζε. Στο κατέβασμα φόρτιζε και πάλι. Καθώς καμία μηχανική λειτουργία δεν είναι τέλεια, υπήρχε μια μικρή απώλεια ενέργειας σε κάθε κύκλο αλλά η διαδικασία μπορούσε να επαναληφθεί τουλάχιστον εκατό φορές πριν εξαντληθούν οι μονάδες.

Η αναρρίχηση στο βουνό με το μεγαλύτερο μέρος του βάρους εξουδετερωμένο ήταν μία απολαυστική εμπειρία. Η ρυμούλκηση προς τα πάνω τους έκανε να αισθάνονται ότι κρέμονται από αόρατα μπαλόνια που η άνωση τους μπορούσε να ρυθμιστεί κατά βούληση. Χρειάζονταν κάποιο βάρος για να έχουν «κράτη­μα» στο έδαφος. Έπειτα από μερικούς πειραματισμούς αποφάσισαν να το κρατήσουν στο είκοσι πέντε τοις εκατό. Έτσι, η ανάβαση σε μια πολύ απότομη πλαγιά ήταν εξίσου απλή με την πεζοπορία στο ίσιωμα. Κάμποσες φορές υποχρεώθηκαν να μειώσουν το βάρος τους σχεδόν στο μηδέν προκειμένου να αναρριχηθούν με τα χέρια στις κάθετες πλαγιές του βράχου. Αυτή ήταν η πιο παράξενη εμπειρία και έπρεπε να εμπιστευτούν απόλυτα τον εξοπλισμό. Για να κρεμαστεί κάποιος στον αέρα έχοντας την υποστήριξη ενός και μόνο κουτιού γεμάτου θορυβώδη ηλεκτρονικά χρειάζεται ισχυρή θέληση. Όμως ύστερα από λίγα λεπτά η αίσθηση της δύναμης και της ελευθερίας έδιω­ξε κάθε φόβο. Ουσιαστικά αυτή ήταν η πραγματοποίηση ενός από τα πιο πα­λιά οράματα του ανθρώπου.

Πριν από μερικές εβδομάδες ένας υπάλληλος της βιβλιοθήκης είχε βρει ένα ποιητικό απόσπασμα που χρονολογούνταν στις αρχές του εικοστού αιώνα και περιέγραφε το κατόρθωμα τους με ακρίβεια: «Ν’ αρμενίζεις με ασφάλεια στον ανελέητο ουρανό». Ακόμη και τα πουλιά δεν είχαν ποτέ αυτή την ελευ­θερία της τρίτης διάστασης. Αυτή ήταν η πραγματική κατάκτηση του διαστή­ματος. Ο Αιωρητής θα άνοιγε το δρόμο για τα βουνά και τα ψηλά σημεία του πλανήτη, όπως πριν είχε κάνει η φιάλη κατάδυσης για τους ωκεανούς. Από τη στιγμή που τέτοιου είδους συσκευές περάσουν το στάδιο των δοκιμών και αρ­χίσουν να παράγονται χωρίς μεγάλο κόστος, κάθε πλευρά του ανθρώπινου πολιτισμού αλλάζει. Το ταξίδι στο διάστημα δεν θα είναι πιο ακριβό από ό,τι μια κανονική πτήση. Όλη η ανθρωπότητα θα σηκωθεί στον αέρα. Οι αλλαγές που προκάλεσε πριν από εκατό χρόνια η εφεύρεση του αυτοκινήτου ήταν μό­νο μία μικρή γεύση από τις τρομερές κοινωνικές και πολιτικές αλλαγές που θα συμβούν τώρα.
Αλλά ο Χάρπερ ήταν σίγουρος ότι ο δρ Έλγουιν δεν σκεφτόταν τίποτε απ’ όλα αυτά τούτη τη μοναχική στιγμή θριάμβου. Αργότεροι θα δεχόταν την επιδοκι­μασία του κόσμου – ίσως και τις κατάρες του. Δεν θα είχαν όμως τόση σημα­σία όση το γεγονός ότι στεκόταν στο ψηλότερο σημείο της Γης. Όλα τ’ άλλα θα είχαν μια φθίνουσα πορεία.

Όταν ο Χάρπερ ήρθε δίπλα στον επιστήμονα πάνω στην πατημένη κορυφή της πυραμίδας, αντάλλαξαν μία κάπως επίσημη χειραψία, γιατί τους φάνηκε σω­στό εκείνη τη στιγμή. Δεν είπαν όμως τίποτε. Η έκσταση του κατορθώματος τους και το πανόραμα από κορυφές που ξεδιπλωνόταν όσο μακριά μπορούσε να δει το μάτι και προς κάθε κατεύθυνση τους είχαν αφήσει άλαλους. Ο Χάρπερ ξεκουράστηκε κρεμασμένος πάνω στην εξάρτηση του και κοίταξε τον ουρανό. Καθώς τους αναγνώριζε, άρχισε να απαριθμεί από μέσα του τα ονόματα των γιγάντων τριγύρω: Μάκαλου, Λοτσέ, Μπαρούντσε, Τσο Γκιου, Καντσεντζούνγκα… Ακόμα και σήμερα πολλές από αυτές τις κορυφές δεν έχουν πατηθεί από άνθρωπο. Αλλά οι Αιώρες σύντομα θα το αλλάξουν αυτό. Πολλοί βέβαια θα διαφωνήσουν. Όμως και παλιά, τον εικοστό αιώνα, πολλοί ορειβάτες πίστευαν ότι η χρήση οξυγόνου ήταν σαν κλεψιά. Ήταν πολύ δύσκολο να πιστέψει κανείς ότι ακόμα και ύστερα από βδομάδες εγκλιματισμού υπήρξαν άνθρωποι που κάποτε προσπάθησαν ν’ ανέβουν σε αυτό το ύψος χωρίς καμία τε­χνητή βοήθεια. Ο Χάρπερ θυμήθηκε τους Μάλορι και Ιρβάιν, των οποίων τα κου­φάρια δεν βρέθηκαν ποτέ και ίσως να βρίσκονταν ένα μίλι από αυτό το σημείο. Πίσω του ο δρ Έλγουιν καθάρισε το λαιμό του.

«Πάμε, Τζορτζ» είπε σιγανά, με φωνή πνιχτή από το φίλτρο οξυγόνου. «Πρέπει να γυρίσουμε πριν αρχίσουν να μας ψάχνουν». Με ένα σιωπηρό αντίο σε όλους όσοι είχαν σταθεί εκεί πριν από αυτούς γύρι­σαν την πλάτη στην κορυφή και άρχισαν να κατεβαίνουν την ομαλή πλαγιά. Η λαμπερή μέχρι εκείνη τη στιγμή νύχτα είχε αρχίσει να γίνεται πιο σκοτεινή. Μερικά μακρινά σύννεφα γλιστρούσαν γρήγορα μπροστά από το φεγγάρι κά­νοντας το να… αναβοσβήνει με τρόπο που τους δυσκόλευε να δουν το δρόμο. Στον Χάρπερ δεν άρεσε η αλλαγή του καιρού και άρχισε να αναθεωρεί νοερά τα σχέδια τους. Ίσως έπρεπε ν’ αναζητήσουν καταφύγιο στο Νότιο Κολ και όχι να προσπαθήσουν να γυρίσουν στο ξενοδοχείο. Δεν είπε τίποτε όμως στο δρα Έλγουιν, γιατί δεν ήθελε να τον ανησυχήσει χωρίς λόγο. Τώρα περπατούσαν πάνω στην απόκρημνη άκρη του βράχου. Από τη μια πλευρά ήταν θεοσκότεινα, ενώ από την άλλη η χιονισμένη πλαγιά αντανακλούσε ένα αμυ­δρό φως. Φρικτό μέρος να παγιδευτεί κανείς με θύελλα, σκεφτόταν ο Χάρπερ. Δεν είχε προλάβει να ολοκληρώσει τη σκέψη του και ξέσπασε θύελλα. Μια ρι­πή ανέμου ήρθε από το πουθενά και το βουνό λες και συγκρατούσε τη δύναμη του γι’ αυτή τη στιγμή. Δεν είχαν χρόνο ν’ αντιδράσουν. Ακόμα κι αν είχαν το κανονικό τους βάρος, πάλι θα τους παρέσυρε ο άνεμος. Μέσα σε δευτερόλε­πτα τους είχε πετάξει στη σκοτεινή πλευρά.

Ήταν αδύνατον να υπολογίσουν το βάθος από κάτω τους. Όταν ο Χάρπερ πίεσε τον εαυτό του να κοιτάξει κάτω, δεν μπορούσε να δει τίποτε. Παρ’ όλο που ο αέρας τον παρέσυρε σχεδόν οριζόντια, ήξερε ότι στην πραγματικότητα έπεφτε. Το υπόλοιπο βάρος του θα τον οδηγούσε προς τα κάτω, στο ένα τέταρτο της κα­νονικής ταχύτητας. Το να έπεφταν από ύψος τεσσάρων χιλιάδων ποδιών και να είχαν την αίσθηση ότι πέφτουν από τα χίλια δεν θα τους παρηγορούσε και πολύ. Δεν είχε χρόνο να φοβηθεί -αυτό θα του συνέβαινε αργότερα, αν επιζούσε-και το μόνο που τον ανησυχούσε ήταν ότι ο πανάκριβος Αιωρητής μπορεί να καταστρεφόταν. Είχε ξεχάσει τελείως το σύντροφο” του, γιατί σε τέτοιες κρίσι­μες ώρες το μυαλό επεξεργάζεται μόνο μία σκέψη τι\ φορά. Το ξαφνικό τρά­βηγμα του νάιλον σχοινιού τον γέμισε με απορία και ανησυχία. Τότε είδε το δρα Έλγουιν να κινείται γύρω του αργά, σαν πλανήτης γύρω από τον Ήλιο. Το θέαμα αυτό τον επανέφερε στην πραγματικότητα και συνειδητοποίησε τι έπρεπε να γίνει. Η παράλυση του δεν πρέπει να κράτησε πάνω από ένα κλάσμα του δευτερολέπτου. «Δόκτωρ! Χρησιμοποιήστε την ανύψωση έκτακτης ανάγκης!» Καθώς μιλούσε πάλευε να βρει την ασφάλεια στο δικό του μηχανισμό ελέγχου. Έσκισε το κάλυμμα και πάτησε το κουμπί.

Αμέσως το σακίδιο άρχισε να βουίζει σαν αγριεμένο μελίσσι. Αισθάνθηκε τους ιμάντες να τραβάνε το σώμα του, καθώς το σακίδιο προσπαθούσε να τον σηκώσει προς τον ουρανό, μακριά από τον αόρατο θάνατο που έχασκε από κάτω. Η απλή αριθμητική της βαρύτητας της Γης άστραψε στο μυαλό του σαν να ήταν γραμμένη με φωτιά. Ένα κιλοβάτ μπορούσε να σηκώσει εκατό κιλά για ένα μέτρο ανά δευτερόλεπτο και ο εξοπλισμός τους μπορούσε να μετατρέ­ψει ενέργεια στο ρυθμό των δέκα κιλοβάτ, αλλά αυτό δεν μπορούσε να κρατή­σει περισσότερο από ένα λεπτό. Έτσι, αν αφαιρούνταν το αρχικό μειωμένο βάρος θα έπρεπε να σηκωθεί πάνω από εκατό πόδια το δευτερόλεπτο. Το σχοινί τεντώθηκε προκαλώντας ένα βίαιο τράνταγμα. Ο δρ Έλγουιν, αν και είχε αργήσει να πατήσει το κουμπί έκτατης ανάγκης, ανέβαινε κι εκείνος. Θα είχαν έναν αγώνα ανάμεσα στην ανυψωτική ισχύ του εξοπλισμού τους και τον αέρα που τους οδηγούσε προς την παγωμένη πλαγιά του Λοτσέ, που τώρα απείχε μόλις τριακόσια μέτρα περίπου. Ένα τείχος από χιονισμένα βράχια ορθωνόταν από πάνω τους κάτω από το
φως του φεγγαριού, σαν κύμα που είχε πετρώσει. Ήταν αδύνατον να υπολογί­σουν την ταχύτητα τους με ακρίβεια, αλλά δεν πρέπει να ταξίδευαν με λιγότε­ρο από πενήντα μίλια την ώρα. Ακόμα και αν επιβίωναν από την πρόσκρουση, δεν είχαν καμία ελπίδα να επιζήσουν χωρίς τραυματισμούς. Και σε αυτή την περίπτωση τραυματισμός ίσον θάνατος.
Τότε και ενώ όλα έδειχναν ότι η σύγκρουση ήταν αναπόφευκτη, το ρεύμα του αέρα στράφηκε προς τον ουρανό και τους πήρε μαζί του. Πέρασαν δέκα μέτρα πάνω από την κορυφογραμμή. Έμοιαζε με θαύμα, αλλά έπειτα από ένα λεπτό ανακούφισης ο Χάρπερ κατάλαβε ότι αυτό που τους είχε σώσει ήταν απλή αε­ροδυναμική. Ο αέρας έπρεπε να έχει ανοδική κατεύθυνση για να περάσει πάνω από το βουνό. Καθοδική θα είχε από την άλλη πλευρά. Αυτό όμως δεν είχε σημασία πια, γιατί ο ουρανός μπροστά τους ήταν άδειος. Τώρα ταξίδευαν ήρεμα κάτω από αραιά σύννεφα. Η ταχύτητα τους δεν είχε ελαττωθεί αλλά το ουρλιαχτό του αέρα είχε σταματήσει, αφού ταξίδευαν μαζί του στο κενό. Μπορούσαν ακόμα και να κουβεντιάσουν άνετα, αφού μόνο δέ­κα μέτρα τους χώριζαν. «Δρ Έλγουιν, είστε καλά;» φώναξε ο Χάρπερ.

«Ναι, Τζορτζ» είπε ο επιστήμονας με μεγάλη ηρεμία. «Και τώρα τι κάνουμε;» «Πρέπει να σταματήσουμε να ανεβαίνουμε. Αν πάμε πιο ψηλά, δεν θα μπο­ρούμε να αναπνεύσουμε, ακόμα και με τα φίλτρα». «Έχεις δίκιο. Ας γυρίσουμε πάλι στην ισορροπία».
Το θυμωμένο βουητό των σακιδίων σταμάτησε και αντικαταστάθηκε από ένα σιγανό ηλεκτρικό μουρμουρητό, καθώς σταμάτησαν τα κυκλώματα έκτακτης ανάγκης. Για μερικά λεπτά ανεβοκατέβαιναν σαν γιογιό στο νάιλον σχοινί, μια ο ένας πάνω, μια ο άλλος, μέχρι να καταφέρουν να έρθουν σε λογαριασμό. Όταν τελικά σταθεροποιήθηκαν, πετούσαν στα τριάντα χιλιάδες πόδια περί­που. Δεν διέτρεχαν άμεσο κίνδυνο, εκτός αν χαλούσαν οι Αιώρες, που ήταν πιθανόν μετά την υπερφόρτιση. Τα προβλήματα θα άρχιζαν όταν θα προσπαθούσαν να κατέβουν στη Γη. Κανένας άνθρωπος στην ιστορία δεν είχε δει πιο περίεργο ξημέρωμα. Παρ’ όλο που ήταν κουρασμένοι και μουδιασμένοι και κρύωναν και ο στεγνός αραιός αέρας δυσκόλευε κάθε αναπνοή τους, ξέχασαν όλες τις κακουχίες καθώς το πρώτο αχνό φως απλώθηκε πάνω στον αιχμηρό ανατολικό ορίζοντα. Τα αστέρια ξεθώριαζαν ένα ένα. Το τελευταίο που εξαφανίστηκε ελάχιστα λε­πτά πριν από την αυγή ήταν ο πιο λαμπερός διαστημικός σταθμός, ο Ειρηνικός Νούμερο Τρία, ο οποίος αιωρείται τριάντα πέντε χιλιάδες χιλιόμετρα πάνω από τη Χαβάη. Έπειτα ο ήλιος σηκώθηκε πάνω από αμέτρητες κορυφές και ξημέρωσε στα Ιμαλάια.

Ήταν σαν να παρακολουθείς την ανατολή από τη Σελήνη. Στην αρχή μόνο στα πιο ψηλά βουνά σκαρφάλωναν οι ηλιαχτίδες, ενώ οι γύρω κοιλάδες-παρέμεναν πνιγμένες σε μελανές σκιές. Σιγά σιγά όμως το φως γλίστρησε στις βραχώδεις πλαγιές και όλο και περισσότερες εκτάσεις αυτής της αφιλόξενης γης συναντού­σαν την καινούργια μέρα.

Τώρα, αν κοίταζες προσεκτικά, μπορούσες να διακρίνεις ίχνη ανθρώπινης ζωής. Στενοί δρόμοι, λεπτές κολόνες καπνού από απομονωμένα χωριά, λαμπυρίσματα από αντανακλάσεις φωτός σε στέγες μοναστηριών… Ο κόσμος κάτω ξυπνούσε, αγνοώντας πλήρως την ύπαρξη των δύο θεατών που ήταν τόσο μαγι­κά τοποθετημένοι δεκαπέντε χιλιάδες πόδια πιο ψηλά. Τη νύχτα ο άνεμος πρέπει ν’ άλλαξε διεύθυνση πολλές φορές και ο Χάρπερ δεν είχε ιδέα πού βρίσκονταν. Δεν μπορούσε ν’ αναγνωρίσει κανένα σημάδι. Μπορεί να ήταν οπουδήποτε μεταξύ του Νεπάλ και του Θιβέτ σε ακτίνα οκτακοσίων χιλιομέτρων.
Το άμεσο πρόβλημα ήταν η επιλογή ενός σημείου προσγείωσης, και μάλιστα σύντομα, γιατί κατευθύνονταν με μεγάλη ταχύτητα προς ένα σύμπλεγμα κορυφών και παγετώνων όπου θα ήταν αδύνατον να βρουν βοήθεια. () άνεμος τους πήγαινε βορειοανατολικά, προς την Κίνα. Αν πλανάρανε πάνω από τα βουνά και προσγειώ­νονταν εκεί, θα περνούσαν βδομάδες μέχρι να έρθουν σε επαφή με κάποιο από τα Κέντρα Αντιμετώπισης της Πείνας των Ηνωμένων Εθνών και να βρουν το δρόμο της επιστροφής. Ίσως να έβαζαν σε κίνδυνο και την ίδια τους τη ζωή, αν προσγειώ­νονταν σε μία αγροτική περιοχή με αμόρφωτο πληθυσμό, γεμάτο δεισιδαιμονίες. «Καλύτερα να κατέβουμε γρήγορα» είπε ο Χάρπερ «δεν μου αρέσουν αυτά τα βουνά». Τα λόγια του ήταν σαν να έπεσαν στο κενό που τους περιέβαλλε. Αν και ο δρ Έλγουιν ήταν μόνο τρία μέτρα μακριά, ήταν εύκολο να φανταστεί ότι ο σύντροφος του δεν μπορούσε ν’ ακούσει τίποτε από όσα είπε. Τελικά όμως ο δόκτωρ έγνεψε καταφατικά, αλλά με κάποιο δισταγμό. «Φοβάμαι πως έχεις δίκιο, αλλά δεν είμαι σίγουρος ότι μπορούμε να τα κατα­φέρουμε με αυτό τον αέρα. Μην ξεχνάς ότι δεν μπορούμε να κατέβουμε όσο γρήγορα μπορούμε ν’ ανέβουμε».

Κι έτσι ήταν. Οι μπαταρίες μπορούσαν να φορτιστούν στο ένα δέκατο του χρό­νου που άδειασαν. Αν έχαναν ύψος και χρειαζόταν να τις ενισχύσουν με ενέρ­γεια βαρύτητας, ίσως να υπερθερμαίνονταν τα κελιά και ίσως να κατέληγαν να εκραγούν. Οι έκπληκτοι Θιβετιανοί (ή Νεπαλέζοι) θα νόμιζαν ότι εξερράγη κά­ποιο; μεγάλος μετεωρίτης στον ουρανό και κανείς δεν θα μάθαινε τι ακριβώς συνέβη στο δρα Ιούλιο Έλγουιν και στον πολλά υποσχόμενο νεαρό βοηθό του. Πέντε χιλιάδες πόδια πάνω από το έδαφος ο Χάρπερ περίμενε την έκρηξη από στιγμή σε στιγμή. Κατέβαιναν γρήγορα, αλλά όχι αρκετά γρήγορα. Σύντομα θα έπρεπε να επιβραδύνουν για να μην προσγειωθούν με μεγάλη ταχύτητα. Και σαν να μην έφτανε αυτό, είχαν πέσει τελείως έξω στους υπολογισμούς τους για την ταχύτητα του αέρα στο έδαφος. Αυτός ο αναθεματισμένος, απρόβλεπτος άνεμος θα κατέληγε σε θύελλα για άλλη μια φορά. Μπορούσαν να διακρίνουν τους χιονοστρόβιλους πάνω από τις κορυφογραμμές ν’ ανεμίζουν σαν απόκο­σμες, σημαίες κάτω από τα πόδια τους. Όσο ταξίδευαν με τον άνεμο, δεν είχαν αίσθηση της ταχύτητας του. Τώρα όμως έπρεπε πάλι να κάνουν το επικίνδυνο πέρασμα από το βράχο στον ουρανό.

Το ρεύμα του αέρα τους οδηγούσε κατευθείαν στην είσοδο του φαραγγιού. Δεν υπήρχε περίπτωση να κινηθούν πάνω από αυτό. Είχαν πια εγκλωβιστεί και έπρεπε να βρουν το πιο κατάλληλο σημείο προσγείωσης. Το φαράγγι όλο και στένευε. Τώρα ήταν λίγο πιο μεγάλο από μια κάθετη σχισμή και οι τοίχοι από βράχους περνούσαν δίπλα τους με πενήντα, πενήντα πέντε χι­λιόμετρα την ώρα, Ο στρόβιλος συχνά τους πήγαινε προς τα δεξιά και μετά προς τ’ αριστερά και πολλές φορές απέφυγαν τη σύγκρουση για ένα δύο μέτρα. Μία φορά, καθώς παρασύρονταν μόλις μερικά μέτρα πάνω από ένα μεγάλο φρύδι σκεπασμένο με πυκνό χιόνι, ο Χάρπερ μπήκε στον πειρασμό να απελευθερώσει τον Αιωρητή. Αλλά αν έκανε κάτι τέτοιο, θα ήταν σαν να πηδούσε από το τηγάνι στη φωτιά, γιατί μπορεί να βρίσκονταν πάλι σε στερεό έδαφος, αλλά θα ήταν παγιδευμένοι ποιος ξέρει πόσα μίλια μακριά από κάθε πιθανή βοήθεια. Αλλά ακόμα κι εκείνη τη στιγμή, μπροστά στον καινούργιο κίνδυνο, δεν φοβό­ταν πολύ. Η όλη κατάσταση έμοιαζε με ένα συναρπαστικό όνειρο. Σύντομα θα ξυπνούσε ασφαλής στο κρεβάτι του. Δεν ήταν δυνατόν να βιώνει αυτή την καταπληκτική περιπέτεια…

«Τζορτζ! Να η ευκαιρία μας, μπορούμε να αρπάξουμε εκείνο το βράχο!» φώναξε ο δόκτωρ.

Έπρεπε να αντιδράσουν σε δευτερόλεπτα. Αμέσως άρχισαν να κουνούν το νάιλον σχοινί, μέχρι που κρεμάστηκε σαν γιγάντια θηλιά από κάτω τους και το χαμηλότερο σημείο του σχεδόν ακουμπούσε στο έδαφος. Μπροστά τους ορθω­νόταν ένας μεγάλος βράχος, γύρω (πα επτά μέτρα ύψος. Πίσω από αυτόν μια πλατιά έκταση καλυμμένη με χιόνι υποσχόταν μια σχετικά ομαλή προσγείωση. Το σχοινί έγλειφε τις χαμηλότερες καμπύλες του βράχου κι ενώ φαινόταν ότι θα γλιστρούσε, μάγκωσε σε μια προεξοχή. Ο Χάρπερ αισθάνθηκε ένα απότο­μο τράβηγμα. Εκτινάχθηκε σαν πέτρα από σφεντόνα. Ποτέ δεν θα πίστευα ότι το χιόνι μπορεί να είναι ι όσο σκληρό, μονολόγησε. Αμέσως έγινε μια εντυπωσιακή έκρηξη φωτός· μετά τίποτε.

Βρισκόταν πίσω, στο πανεπιστήμιο, στην αίθουσα διαλέξεων. Μιλούσε ένας από τους καθηγητές κι η φωνή του, αν και γνώριμη, δεν έμοιαζε να ανήκει εκεί. Μισοκοιμισμένος και άκεφος άρχισε ν’ απαριθμεί τα ονόματα των καθη­γητών του πανεπιστημίου. Σίγουρα δεν ήταν κάποιος από αυτούς. Κι όμως, αυ­τή η φωνή, που έμοιαζε να κάνει διάλεξη σε κάποιον, του ήταν τόσο οικεία.

«…Ήμουν ακόμα πολύ νέος όταν κατάλαβα ότι κάτι δεν πήγαινε καλά με τη Θε­ωρία της Βαρύτητας του Αϊνστάιν. Συγκεκριμένα, το λάθος πρέπει να βρισκόταν στον Κανόνα της Ισοδυναμίας. Σύμφωνα με αυτόν, δεν υπήρχε τρόπος να ξεχω­ρίσει κανείς τα αποτελέσματα της βαρύτητας από αυτά της επιτάχυνσης. »Αλλά αυτό σαφώς είναι λάθος. Μπορούμε να δημιουργήσουμε ομαλή επιτά­χυνση. Αλλά ένα ομαλό βαρυτικό πεδίο είναι αδύνατο, αφού υπακούει σε ένα νόμο αντίστροφου τετραγώνου και έτσι διαφοροποιείται ακόμα και σε πολύ μικρές αποστάσεις. Είναι λοιπόν εύκολο να επινοήσουμε πειράματα που να διαχωρίζουν τις δύο περιπτώσεις και αυτό με έκανε να αναρωτηθώ αν…»

Οι λέξεις που διατυπώνονταν χαμηλόφωνα δεν εντυπωσίασαν τον Χάρπερ πε­ρισσότερο από μία ξένη γλώσσα. Μέσα στη θολούρα του αντιλαμβανόταν ότι έπρεπε να τα καταλαβαίνει όλα αυτά, αλλά του ήταν πολύ δύσκολο να τα ερ­μηνεύσει. Έτσι και αλλιώς, το πρώτο που έπρεπε να κάνει ήταν ν’ αποφασίσει πού βρισκόταν.

Αν και δεν είχε κάποιο πρόβλημα με την όραση του, βρισκόταν σε πλήρες σκοτάδι. Ανοιγόκλεισε τα μάτια του και η προσπάθεια αυτή του προκάλεσε τέτοιον πονοκέφαλο, που ούρλιαξε. «Τζορτζ! Είσαι καλά;»
Μα βέβαια! Αυτή ήταν η φωνή του δρα Έλγουιν που ακουγόταν μες στο σκοτάδι. Αλλά σε ποιον μιλούσε;
«Έχω έναν τρομερό πονοκέφαλο. Και πονάει η μία μου πλευρά όταν προσπα­θώ να κουνηθώ. Τι έγινε; Γιατί είναι σκοτεινά;»
«Έπαθες διάσειση και νομίζω ότι έχεις σπάσει ένα πλευρό. Μη μιλάς άσκοπα. Όλη μέρα είχες χάσει τις αισθήσεις σου. Είμαστε μέσα στη σκηνή. Κάνω οικο­νομία στις μπαταρίες μας».

Όταν ο δρ Έλγουιν άναψε το φακό, το φως ήταν εκτυφλωτικό και ο Χάρπερ είδε τα τοιχώματα της μικροσκοπικής σκηνής. Τι καλά που είχαν μαζί τους πλήρη ορειβατικό εξοπλισμό για την περίπτωση που παγιδεύονταν στο Έβερεστ. Αλλά ίσως αυτό να παρέτεινε την αγωνία τους…

Του έκανε εντύπωση που ο ανάπηρος επιστήμονας είχε καταφέρει μόνος του να ξεπακετάρει όλο τον εξοπλισμό τους, να στήσει τη σκηνή και να τον τραβή­ξει μέσα. Όλα ήταν τακτικά απλωμένα γύρω τους: το κουτί πρώτων βοηθειών, οι κονσέρβες, τα δοχεία νερού, οι μικροί κόκκινοι κύλινδροι αερίου για το καμινέτο. Το μόνο που έλειπε ήταν οι ογκώδεις Αιωρητές. Μάλλον είχαν αφεθεί έξω για εξοικονόμηση χώρου.
«Μιλάγατε σε κάποιον όταν ξύπνησα ή έβλεπα όνειρο;» ρώτησε ο Χάρπερ. Ι Παρ’ όλο που ο φωτισμός δεν του επέτρεπε να ξεχωρίσει την έκφραση του προσώπου του, κατάλαβε ότι ο Έλγουιν ντράπηκε. Ήξερε γιατί και ευχήθηκε να μην είχε ρωτήσει.
Ο επιστήμονας δεν πίστευε πως θα επιβίωναν. Μαγνητοφωνούσε τις σημειώσεις του για την περίπτωση που κάποτε θα έβρισκαν τα πτώματα τους. Ο Χάρπερ αναρωτήθηκε αν είχε ήδη κάνει τη διαθήκη του. Άλλαξε θέμα πριν προλάβει να απαντήσει ο Έλγουιν. «Φωνάξατε την ομάδα διάσωσης;»

«Προσπαθώ κάθε μισή ώρα, αλλά παρεμβάλλονται τα βουνά. Εγώ μπορώ να τους ακούσω, όμως εκείνοι δεν ακούν εμάς».
Ο δρ Έλγουιν πήρε το μικρό πομποδέκτη που είχε βγάλει από την κανονική του θέση και τον άναψε.
«Εδώ Ομάδα Διάσωσης Τέσσερα, ακούμε» είπε μια σιγανή μηχανική φωνή. «Ακούμε».
Στα πέντε δευτερόλεπτα παύσης που μεσολάβησαν ο Έλγουιν πάτησε το κου­μπί SOS και περίμενε.
«Εδώ Ομάδα Διάσωσης Τέσσερα, σας ακούμε».

Περίμεναν ένα ολόκληρο λεπτό, αλλά δεν ήρθε επιβεβαίωση λήψης της κλήσης τους. Είναι πολύ αργά πια για να επιρρίψουμε ευθύνες ο ένας στον άλλον, σκέ­φτηκε με λύπη ο Χάρπερ. Όσο πλανάρανε πάνω από τα βουνά είχαν συζητήσει αν θα έπρεπε να καλέσουν την παγκόσμια υπηρεσία διάσωσης, Τελικά αποφά­σισαν να μην το κάνουν και επειδή δεν είχε νόημα όσο ήταν στον αέρα και για ν’ αποφύγουν τη δημοσιότητα που σίγουρη θα ακολουθούσε. Ήταν εύκολο να γίνει κανείς προφήτης εκ των υστέρων. Ποιος φανταζόταν ότι θα προσγειώνο­νταν σ’ ένα από τα ελάχιστα μέρη που δεν κάλυπταν οι ομάδες διάσωσης; Ο δρ Έλγουιν έσβησε τον πομποδέκτη και ο μόνος ήχος στη μικρή σκηνή ήταν το ανεπαίσθητο μουρμουρητό του αέρα στους τοίχους του βουνού που τους εί­χαν διπλά παγιδεύσει. Ούτε να φύγουν μπορούσαν ούτε να επικοινωνήσουν με τον υπόλοιπο κόσμο.
«Μην ανησυχείς» είπε τελικά. «Το πρωί κάτι θα σκεφτούμε. Δεν μπορούμε να κάνουμε τίποτε μέχρι το ξημέρωμα εκτός από το να βρούμε μια αναπαυτική θέση. Πιες λίγη ζεστή σούπα».
Μερικές ώρες αργότερα ο πονοκέφαλος του Χάρπερ είχε περάσει. Υποψιαζό­ταν ότι είχε σπάσει ένα πλευρό, αλλά είχε βρει μια στάση που, όσο δεν κου­νιόταν, ήταν αναπαυτική και έτσι ήταν ήρεμος.
Είχε περάσει από διαδοχικές φάσεις απόγνωσης και θυμού εναντίον του δρα Έλγουιν και εναντίον του εαυτού του γιατί ανακατεύτηκε σε ένα τέτοιο τρελό τόλμημα. Τώρα είχε ηρεμήσει, αλλά έψαχνε τρόπους διαφυγής και έτσι δεν μπορούσε να κοιμηθεί.

Έξω από τη σκηνή ο αέρας είχε σχεδόν σταματήσει και η νύχτα ήταν ήσυχη. Δεν ήταν πλέον τελείως σκοτεινά γιατί είχε βγει το φεγγάρι. Παρ’ όλο που οι ακτίνες του δεν έφταναν μέχρι εκεί κάτω, λογικά θα υπήρχε κάποια αντανάκλαση στο χιόνι από πάνω. Ο Χάρπερ διέκρινε μια ιδέα φωτός που περνούσε μέσα από τα ημιδιαφανή θερμομονωτικά τοιχώματα της σκηνής.
Κατ’ αρχάς, είπε στον εαυτό του, δεν βρισκόμαστε σε άμεσο κίνδυνο. Τα τρό­φιμα θα έφταναν για μία βδομάδα. Υπήρχε άφθονο χιόνι που μπορούσαν να λιώσουν για να έχουν νερό. Αν σε μια δύο μέρες ανάρρωνε, θα μπορούσαν να απογειωθούν και πάλι, και αυτή τη φορά, ήλπιζε, με καλύτερα αποτελέσματα. Από κάπου κοντά ακούστηκε ένας παράξενος υπόκωφος γδούπος που προβλημάτισε τον Χάρπερ, μέχρι που κατάλαβε ότι ένας όγκος χιονιού πρέπει να είχε πέσει από ψηλά. Η νύχτα ήταν πια τόσο ήσυχη που σχεδόν φανταζόταν ότι άκουγε τον ήχο της καρδιάς του. Κάθε αναπνοή του κοιμισμένου συντρόφου του ακουγόταν αφύσικα δυνατά.

Σκέφτηκε πόσο περίεργο είναι που αποσπάται το μυαλό με ασήμαντα πράγματα και άρχισε πάλι να σκέφτεται το πρόβλημα της επιβίωσης. Ακόμα κι αν εκείνος δεν ήταν σε θέση να κουνηθεί, θα μπορούσε ο δόκτωρ να επιχειρήσει την πτήση μόνος του, καθώς είχε τις ίδιες πιθανότητες επιτυχίας. Ακούστηκε άλλος ένας υπόκωφος ήχος, αυτή τη φορά λίγο πιο δυνατός. Είναι περίεργο, σκέφτηκε ο Χάρπερ, που κουνιέται το χιόνι, ενώ επικρατεί άπνοια αυτή την κρύα νύχτα. Ήλπιζε ότι δεν υπήρχε κίνδυνος κατολίσθησης. Καθώς δεν είχε προλάβει να σχηματίσει καθαρή εικόνα για το σημείο όπου είχαν προ­σγειωθεί, δεν μπορούσε να αξιολογήσει τον κίνδυνο. Αναρωτήθηκε αν έπρεπε να ξυπνήσει το δόκτορα, ο οποίος λογικά θα είχε δει την τοποθεσία πριν σηκώ­σει τη σκηνή. Μετά όμως με φαταλιστική διάθεση απέρριψε την ιδέα. Αν έπεφτε χιονοστιβάδα, δεν μπορούσαν να κάνουν κάτι για να γλιτώσουν.

Πίσω στο αρχικό πρόβλημα. Υπήρχε μια ενδιαφέρουσα λύση που άξιζε να εξεταστεί. Θα μπορούσαν να δέσουν τον πομπό σε μία από τις Αιώρες και να τη σηκώ­σουν. Το σήμα θα γινόταν αντιληπτό μόλις ο μηχανισμός θα έβγαινε από το φαράγγι και η ομάδα διάσωσης θα τους έβρισκε μέσα σε λίγες ώρες ή μέρες, το πολύ. Βέβαια, θα έπρεπε να θυσιάσουν μία από τις Αιώρες και αν τελικά η επιχεί­ρηση ναυαγούσε, θα βρίσκονταν σε ακόμα χειρότερη κατάσταση. Αλλά και πάλι… Τι ήταν αυτό; Δεν ήταν ο υπόκωφος ήχος του μαλακού χιονιού. Ήταν ένα ανε­παίσθητο αλλά ξεκάθαρο «κλικ», σαν βότσαλο που πέφτει πάνω σ’ ένα άλλο. Και τα βότσαλα δεν κουνιούνται μόνα τους.

Φαντάζεσαι πράγματα, σκέφτηκε ο Χάρπερ. Η σκέψη ότι κάποιος ή κάτι περ­πατούσε μέσα στη νύχτα σε ένα από τα ψηλά περάσματα των Ιμαλαΐων ήταν εντελώς γελοία. Αλλά το στόμα του ξεράθηκε και ένιωσε τις τρίχες να σηκώ­νονται στο σβέρκο του. Κάτι είχε ακούσει και δεν μπορούσε να το αγνοήσει. Στο διάβολο η αναπνοή του δόκτορα. Ήταν τόσο δυνατή που δεν τον άφηνε να ακούσει θορύβους απέξω. Μήπως αυτό σήμαινε ότι ο δρ Έλγουιν, παρ’ όλο που κοιμόταν, είχε αντιληφθεί κάτι με το πάντα άγρυπνο υποσυνείδητο του; Άρχισε πάλι να έχει τις φαντασιώσεις … Κλικ.

Σαν να ήταν πιο κοντά. Σίγουρα ήρθε από άλλη κατεύθυνση. Ήταν σαν κάτι να κινείται σχεδόν αθόρυβα γύρω από τη σκηνή.
Εκείνη τη στιγμή ο Χάρπερ ευχήθηκε να μην είχε ακούσει ποτέ για το Χιονάν­θρωπο των Ιμαλαΐων. Η αλήθεια είναι ότι γνώριζε ελάχιστα γι’ αυτό το θέμα, αλλά και αυτά τα λίγα ήταν πάρα πολλά,

Θυμήθηκε ότι ο Γέτι, όπως τον λένε οι Νεπαλέζοι, ήταν ένας μύθος των Ιμα­λαΐων για περισσότερα από εκατό χρόνια1 ένα επικίνδυνο τέρας μεγαλύτερο από τον άνθρωπο, που ποτέ κανείς δεν το έπιασε, ούτε το φωτογράφισε ούτε μπόρεσε να το περιγράψει. Οι περισσότεροι Δυτικοί πίστευαν ότι είναι ένα πλάσμα της φαντασίας και δεν πείστηκαν ούτε από τα ελάχιστα ίχνη στο χιόνι ούτε από τα κομμάτια δέρματος που συντηρούνται, σε μυστηριώδη μοναστήρια. Οι νομαδικές φυλές του βουνού όμως είχαν αντίθετη άποψη. Και τώρα ο Χάρ­περ φοβόταν πως είχαν δίκιο.
Για μερικά δευτερόλεπτα δεν ακούστηκε τίποτε και οι φόβοι του άρχισαν να υποχωρούν. Ίσως να ήταν παιχνίδια της φαντασίας του. Κάτω από αυτές τις συνθήκες δεν θα ήταν διόλου απίθανο. Με αποφασιστικότητα και θέληση, εστίασε και πάλι στο πρόβλημα της διάσωσης. Και τα κατάφερνε καλά μέχρι που κάτι έπεσε πάνω στη σκηνή.
Δεν έβαλε τις φωνές μόνο και μόνο γιατί οι φωνητικές του χορδές είχαν παρα­λύσει. Είχε μουδιάσει ολόκληρος. Τότε, μέσα στο σκοτάδι ο δρ Έλγουιν άρχι­σε να κουνιέται.

«Τι έγινε;» ρώτησε ο επιστήμονας. «Είσαι εντάξει;»
Ο Χάρπερ αισθάνθηκε το σύντροφο του να γυρνάει και να ψάχνει το φακό. «Για όνομα του Θεού, κάτσε ήσυχα» ήθελε να πει, αλλά οι λέξεις δεν βγήκαν από το στόμα του. Ένα κλικ και ο φακός διέγραψε ένα φωτεινό κύκλο στο τοίχωμα της σκηνής.
Το τοίχωμα είχε βουλιάξει προς τα μέσα, σαν να ακουμπούσε πάνω του ένα βάρος. Στο κέντρο του εξογκώματος ήταν ένα τελείως ξεκάθαρο σχήμα: το αποτύπωμα ενός παραμορφωμένου χεριού ή νυχιού που απείχε από το έδαφος λιγότερο από ένα μέτρο. Οτιδήποτε ήταν εκεί έξω πρέπει να είχε γονατίσει καθώς, πάλευε με το ύφασμα της σκηνής.
Το φως πρέπει να το ενόχλησε. Το βαθούλωμα εξαφανίστηκε και το τοίχωμα της σκηνής ξανάγινε ίσιο. Ακούστηκε ένας απειλητικός γρυλισμός και μετά ησυχία.

Ο Χάρπερ ανακάλυψε ότι ανέπνεε και πάλι. Περίμενε από λεπτό σε λεπτό να σκιστεί η σκηνή και κάτι απίστευτα τρομακτικό να έρθει κατά πάνω τους. Αλλά σχεδόν απογοητεύτηκε όταν άκουσε το μακρινό ήχο μιας ριπής αέρα από τα βουνά ψηλά. Άρχισε να τρέμει. Δεν είχε να κάνει όμως με το κρύο, γιατί ήταν ζεστά και άνετα μέσα στο μικρό μονωμένο κόσμο τους. Και τότε ήρθε ένας γνώριμος, σχεδόν φιλικός, ήχος: το μεταλλικό κουδούνισμα που κάνει μια άδεια κονσέρβα όταν χτυπάει πάνω σε πέτρα. Αυτό ηρέμησε κάπως τα πνεύματα. Για πρώτη φορά ο Χάρπερ μπόρεσε να μιλήσει ή τουλάχιστον να ψιθυρίσει.

«Βρήκε τα τρόφιμα μας. Τώρα μπορεί να φύγει».
Όμως σαν απάντηση ακούστηκε ένας βρυχηθμός γεμάτος θυμό και απογοήτευ­ση και μετά ένα χτύπημα και κονσέρβες που κατρακυλούσαν μέσα στο σκοτά­δι, Ξαφνικά ο Χάρπερ θυμήθηκε ότι όλα τα τρόφιμα ήταν εκεί, μέσα στη σκη­νή. Μ όνο άδειες κονσέρβες ήταν έξω. Αυτή η διαπίστωση δεν ήταν και τόσο ευχάριστη. Μακάρι να είχαν αφήσει κάποια προσφορά στους όποιους θεούς ή δαίμονες των βουνών, όπως κάνουν οι προληπτικοί νομάδες.

Ό,τι ακολούθησε ήταν τόσο ξαφνικό και απρόσμενο που δεν πρόλαβε ν’ αντιδράσει. Ακούστηκε ένας πνιχτός ήχος, σαν κάτι να χτύπησε στο βράχο· και μετά το γνωστό ηλεκτρικό μουρμουρητό- και ένα απρόσμενο γρύλισμα.
Τέλος, ένα θυμωμένο ουρλιαχτό που πάγωνε το αίμα. Αμέσως μετατράπηκε σε ουρλιαχτό τρόμου, που άρχισε ν’ ανεβαίνει στον άδειο ουρανό.

Ο ήχος που απομακρυνόταν έφερε στο μυαλό του Χάρπερ μια σκηνή. Είχε δει κάποτε ένα κινηματογραφικό έργο των αρχών του εικοστού αιώνα με θέμα την ιστορία των πτήσεων. Σε αυτό εκτυλισσόταν μια τρομακτική σκηνή απογείωσης ενός αερόπλοιου. Μερικοί από το προσωπικό εδάφους είχαν κρατηθεί από τα αγκυροβόλια για λίγα δευτερόλεπτα παραπάνω και το αερόπλοιο τους παρέσυρε στον αέρα. Τότε ο ένας μετά τον άλλο γλιστρούσαν και έπεφταν στο έδαφος.

Ο Χάρπερ περίμενε ν’ ακούσει κάποιον απόμακρο γδούπο, που ωστόσο δεν ακούστηκε ποτέ. Τότε κατάλαβε ότι ο δόκτωρ επαναλάμβανε συνεχώς:

«Άφησα δεμένες μαζί τις δύο συσκευές. Άφησα δεμένες μαζί τις δύο συσκευές».
Ήταν ακόμα τόσο σοκαρισμένος, που ούτε αυτή η πληροφορία δεν τον ανησύχησε. Αντίθετα, το μόνο που αισθάνθηκε ήταν μια απογοήτευση σε καθαρά επιστημονικό επίπεδο.

Δεν θα μάθαινε ποτέ τι ήταν αυτό που τριγύριζε τη σκηνή τους αυτές τις λίγες μοναχικές ώρες πριν από το ξημέρωμα στα Ιμαλάια.

Αργά το απόγευμα εμφανίστηκε στο φαράγγι ένα από τα ελικόπτερα διάσωσης με πιλότο ένα σκεπτικιστή σιχ, ο οποίος αναρωτιόταν αν όλη αυτή η ιστορία ήταν ένα πολύπλοκο αστείο. Ώσπου να προσγειωθεί το ελικόπτερο μέσα να σύννεφο χιονιού, ο δρ Έλγουιν κουνούσε ξέφρενα το ένα του χέρι, ενώ με το άλλο στηριζόταν στο σκελετό της σκηνής.
Μόλις ο πιλότος αναγνώρισε τον ανάπηρο επιστήμονα, αισθάνθηκε ένα τεράστιο δέος. Η αναφορά λοιπόν πρέπει να ήταν σωστή. Δεν υπήρχε άλλος δυνατός τρόπος να φτάσει ο Έλγουιν σε αυτό το μέρος. Και αυτό σήμαινε ότι οτιδήποτε πετούσε αυτή τη στιγμή στον ουρανό της Γης ήταν τόσο αρχαίο όσο ένα κάρο. «Ευχαριστώ το Θεό που μας βρήκες» είπε ο δόκτωρ με ειλικρινή ευγνωμοσύνη. «Πως ήρθες τόσο γρήγορα;»

«Καλύτερα να ευχαριστήσετε το δίκτυο των ραντάρ ανίχνευσης και τα τηλε­σκόπια στους διαστημικούς μετεωρολογικούς σταθμούς. Θα ερχόμασταν νωρί­τερα, αλλά στην αρχή νομίζαμε ότι επρόκειτο για φάρσα».
«Δεν καταλαβαίνω».

«Τι θα λέγατε εσείς, δόκτωρ, αν κάποιος σας ανέφερε ότι μία εντελώς νεκρή λεοπάρδαλη των Ιμαλαΐων, μπερδεμένη με ιμάντες και κουτιά, κρατούσε στα­θερή πορεία στα ενενήντα χιλιάδες πόδια;»

Ο Χάρπερ άρχισε να γελάει μέσα στη σκηνή, αγνοώντας τον πόνο του. Ο δό­κτωρ έβαλε το κεφάλι του στο άνοιγμα και τον ρώτησε ανήσυχα: «Τι συμβαίνει;» «Τίποτα – οχ! Απλά αναρωτιόμουν πώς θα κατεβάσουμε το έρημο το ζώο πριν γίνει ιπτάμενος κίνδυνος».

«Ε! Κάποιος πρέπει ν’ ανέβει με έναν άλλο Αιωρητή και να πατήσει τα κου­μπιά. Ίσως θα έπρεπε να βάλουμε τηλεχειρισμό σε όλες τις μονάδες…» Η φωνή του δρα Έλγουιν απομακρύνθηκε. Ήταν ήδη πολύ μακριά, χαμένος μέσα σε όνειρα που θ’ άλλαζαν τη μορφή πολλών κόσμων. Σε λίγο θα κατέβαινε από το βουνό ως άλλος Μωυσής κουβαλώντας τους νό­μους ενός καινούργιου πολιτισμού. Γιατί θα επέστρεφε στην ανθρωπότητα την ελευθερία που είχε χάσει εδώ και πολύ καιρό, από τότε που τα πρώτα αμφίβια άφησαν τα αβαρή καταφύγια τους κάτω από τα κύματα. Ο αγώνας δισεκατομμυρίων χρόνων ενάντια στη δύναμη της βαρύτητας είχε λήξει.

Νοέμβριος 1966

Όλοι ανατριχιάσαμε από φόβο. Ακόμα και τώρα το άκουσμα και μόνο του ονόματος αυτών των ζελατινοειδών τεράτων που είχαν έρθει στη Γη από την πλευρά του Κόουλ Σακ μας έφερνε στο νου εμετικές μνήμες.

«Γνώριζα τον κυβερνήτη του αρκετά καλά. Ο Καρλ βαν Ρίντερπεστ ήταν ο ήρωας της μοιραίας επίθεσης στον ακατονόμαστο εκείνο πλανήτη, που δύσκολα μπορούσε να καταστραφεί!!!»

Σταμάτησε για λίγο να μιλάει, δίνοντας μας έτσι το χρόνο να ξεβουλώσουμε τ’ αφτιά μας και να σκουπίσουμε τα ποτά που μας είχαν χυθεί.

«Το Flatbush είχε μόλις εκτοξεύσει μια σειρά από αναστροφείς σήματος ενάντια στον πλανήτη των Μιουκόιντ και κατευθυνόταν προς το απώτερο διάστημα μαζί με τρία αντιτορπιλικά, το ρωσικό Lieutenant Kizhe, το ισραηλινό Chutzpah και το Insufferable της αυτού Μεγαλειότητας. Βρίσκονταν ακόμα στη φάση της επιτάχυνσης, όταν συνέβη ένα πραγματικά απίστευτο ατύχημα. Το Flatbush μπήκε στο βαρυτικό πεδίο ενός αστεριού νετρονίων».

Όταν η έκφραση του προσώπου μας δεν μαρτυρούσε πια τον τρόμο και τη δυσπιστία, συνέχισε να μιλά με μεγάλη σοβαρότητα.

«Ναι, μια σφαίρα απόλυτα συμπυκνωμένης μάζας, με διάμετρο μόλις δεκαέξι χιλιομέτρων αλλά τόσο συμπαγής όσο ο Ήλιος. Γι’ αυτό άλλωστε η βαρύτητα στην επιφάνεια της είναι εκατό δισεκατομμύρια φορές μεγαλύτερη απ’ αυτή της Γης. »Τα υπόλοιπα διαστημόπλοια στάθηκαν τυχερά. Κινήθηκαν μόνο γύρω από την εξωτερική άκρη της σφαίρας και κατάφεραν να γλιτώσουν, αν και η τροχιά τους είχε μια απόκλιση περίπου εκατόν ογδόντα μοιρών. Το Flatbush όμως, όπως εκτιμήσαμε αργότερα, πρέπει να πέρασε σε απόσταση δεκαεννιά περίπου χιλιομέτρων απ’ αυτή την απίστευτα συμπυκνωμένη μάζα, και έτσι βίωσε την απόλυτη σφοδρότητα των παλιρροϊκών δυνάμεων.

»Σε οποιοδήποτε συνηθισμένο βαρυτικό πεδίο -ακόμα και σ’ αυτό ενός άσπρου νάνου, το οποίο μπορεί να ξεπερνά την επιτάχυνση της βαρύτητας της Γης κατά ένα εκατομμύριο φορές- μπορείς να περιστρέφεσαι γύρω από τον πόλο έλξης και στη συνέχεια να επιστρέψεις στο διάστημα χωρίς να αισθανθείς το παραμικρό. Το πιθανότερο που μπορεί να συμβεί είναι να πετύχεις μια επιτάχυνση εκατοντάδων ή χιλιάδων § – εξακολουθείς όμως να βρίσκεσαι σε ελεύθερη πτώση και κατά συνέπεια δεν υπάρχουν φυσικές επιπτώσεις.

Συγγνώμη εάν σας εξηγώ ακόμα και το αυτονόητο, αλλά καταλαβαίνω ότι όλοι όσοι βρίσκεστε εδώ δεν έχετε τις απαραίτητες τεχνικές γνώσεις». Εάν αυτό ήταν καρφί για τον Φλιτ Πέιμαστερ Τζένεραλ Γκελντκλούτς ή αλλιώς «Στίκι Φίνγκερς», ο ίδιος δεν το κατάλαβε, έχοντας ήδη καταναλώσει το πέμπτο ποτήρι από το «διαστημικό» κοκτέιλ Μάρσιαν Τζόι.

«Στην περίπτωση ενός αστεριού νετρονίων όμως αυτό δεν ισχύει πια. Κοντά στο κέντρο της μάζας η βαρυτική κλίση, δηλαδή η ταχύτητα κατά την οποία το πεδίο αλλάζει με την απόσταση, είναι τόσο μεγάλη, που ακόμα και από τη μια πλευρά στην άλλη του πλάτους ενός μικρού αντικειμένου, όπως είναι ένα διαστημόπλοιο, μπορεί να υπάρχει μια διαφορά εκατοντάδων χιλιάδων g. Δεν χρειάζεται να σας πω τι μπορεί να κάνει το βαρυτικό πεδίο σε οποιοδήποτε υλικό αντικείμενο αυτού του είδους.

»Το Flatbush πρέπει να κομματιάστηκε σχεδόν αμέσως και τα κομμάτια να κυλούσαν σαν υγρό μέσα στα λίγα δευτερόλεπτα που χρειάστηκαν για να περιστραφούν γύρω από το άστρο. Στη συνέχεια τα θραύσματα κατευθύνθηκαν και πάλι προς το διάστημα.

»Μήνες αργότερα ένα ραντάρ του Salvage Corps εντόπισε συντρίμμια του διαστημόπλοιου. Τα είδα με τα ίδια μου τα μάτια – σουρεαλιστικά σχηματισμένοι όγκοι από τα σκληρότερα μέταλλα που διαθέτουμε, μπλεγμένα μεταξύ τους σαν καραμέλες βουτύρου. Το μοναδικό αντικείμενο που ήταν ακόμα αναγνωρίσιμο προερχόταν από την εργαλειοθήκη κάποιου άτυχου μηχανικού».

Η φωνή του διοικητή χαμήλωσε τόσο πολύ που σχεδόν δεν ακουγόταν, και ένα δάκρυ κύλησε στο πρόσωπο του.

«Δεν μ’ αρέσει καθόλου που το λέω αυτό» είπε, αφήνοντας ένα βαρύ αναστεναγμό. «Το μοναδικό αναγνωρίσιμο κομμάτι από το καμάρι της Αεροναυπηγικής των Ηνωμένων Πολιτειών ήταν ένα κατεστραμμένο γαλλικό κλειδί».

–
Arthur C. Clarke
Ιανουάριος 1970

—

Ήταν αναζητητής µεταλλευµάτων στους Αστεροειδείς, στη διάρκεια της Εξόρμησης του ’37 και περνούσε τον καιρό του ταΐζοντας τις εφτά γάτες του.

«Τι σας κάνει να αγαπάτε τόσο πολύ τις γάτες, κ. Μακ;» τον ρώτησα.
Ο γέρο µεταλλωρύχος µε κοίταξε και έξυσε το πηγούνι του.

«Να», µου αποκρίθηκε, «µου θυµίζουν τα ζωάκια µου στην Παλλάδα. Ήταν κάτι σαν γάτες – ίδιο κεφάλι, κάπως – τα πιο έξυπνα ζωάκια που είδες ποτέ. Νεκρά όλα!»

Λυπήθηκα και του το είπα. Ο Μακ άφησε να του ξεφύγει ένας βαθύς στεναγµός.

«Τα πιο έξυπνα ζωάκια», ξανάπε. «Ήταν τετραδιάστατα γατάκια».
«Τετραδιάστατα, κ. Μακ; Αλλά η τέταρτη διάσταση είναι ο χρόνος». Το είχα µάθει αυτό την προηγούµενη χρονιά στην τρίτη τάξη.

«Ώστε πηγαίνεις στο σχολείο, ε;» (Έβγαλε την πίπα του και την γέµισε αργά).

«Βέβαια, η τέταρτη διάσταση είναι ο χρόνος. Αυτές οι γατούλες ήταν κάπου ένα πόδι µακριές και είχαν ύψος έξι ίντσες, πλάτος τέσσερις ίντσες και απλώνονταν κάπου στα µέσα της επόµενης βδοµάδας. Αυτό δεν είναι τετραδιάστατο;

Φαντάσου, αν τους χάιδευες το κεφάλι, µπορεί και να µην κούναγαν την ουρά τους παρά την άλλη µέρα. Μερικές από τις µεγάλες την κούναγαν την
παράλλη. Γεγονός!»

Τον κοίταξα δύσπιστα, αλλά δεν έβγαλα λέξη.

Ο Μακ συνέχισε:
«Υπήρχαν και τα καλύτερα µαντρόσκυλα σε όλη την πλάση. Έπρεπε. Άκου να δεις, όταν µυρίζονταν κανένα κλέφτη ή κανένα ύποπτο, ούρλιαζαν σαν νεράιδες του θανάτου. Κι όταν ένα σκυλί έβλεπε έναν κλέφτη σήµερα, θα γαύγιζε χθες, γι’ αυτό είχαµε φύλακα είκοσι τέσσερις ώρες το εικοσιτετράωρο».
Το στόµα µου κρεµάστηκε.

«Αλήθεια;»

–
Isaac Asimov
Xρονόγατα (1942)
(time pussy)

Διαβάστε τη συνέχεια εδώ

ΠΡΩΤΟΣ ΝΟΜΟΣ: Απαγορεύεται σε ένα ροµπότ να πληγώσει ανθρώπινο πλάσμα ή να επιτρέψει, λόγω δικής του αδράνειας, να πάθει κακό κάποιος άνθρωπος.

ΔΕΥΤΕΡΟΣ ΝΟΜΟΣ: Ένα ροµπότ πρέπει να υπακούει στις εντολές των ανθρώπινων πλασμάτων, εκτός εάν αυτές οι εντολές έρχονται σε αντίθεση µε τον Πρώτο Νόμο.

ΤΡΙΤΟΣ ΝΟΜΟΣ: Ένα ροµπότ πρέπει να προστατεύει την ύπαρξη του µέχρι του σημείου που αυτό δεν έρχεται σε αντίθεση µε τον Πρώτο ή τον Δεύτερο Νόμο.

Ο Άντριου Μάρτιν είπε, ‘Ευχαριστώ’, και κάθισε στην καρέκλα που του πρόσφεραν. ∆εν φαινόταν πως βρισκόταν µπροστά σε αδιέξοδο, αλλά η αλήθεια ήταν αυτή.

Το πρόσωπό του ήταν εντελώς ανέκφραστο, αλλά θα µπορούσε να βρεθεί και κάποιος που θα νόμιζε πως διέκρινε µια θλίψη στα µάτια του. Τα µαλλιά του ήταν ίσια, απαλά και είχαν ανοιχτό καστανό χρώμα. Το πρόσωπό του ήταν φρεσκοξυρισµένο. Τα ρούχα του ήταν παλιοµοδίτικα, αλλά καθαρά και το χρώµα που κυριαρχούσε σε αυτά ήταν ένα βελούδινο κόκκινο – ροζ.

Απέναντί του, καθισμένος πίσω από το γραφείο του, βρισκόταν ο χειρούργος. Πάνω στο γραφείο υπήρχε η πινακίδα µε το όνοµά του που περιλάμβανε ένα σωρό αριθμούς και γράμματα, αλλά ο Άντριου δεν έδωσε σημασία. Του αρκούσε να τον αποκαλεί «Γιατρό».

«Πότε µπορεί να γίνει επέμβαση, Γιατρέ;» ρώτησε.

Με απαλή φωνή, στην οποία διακρινόταν καθαρά ο σεβασμός µε τον οποίο απευθυνόταν πάντα ένα ροµπότ σε ένα ανθρώπινο πλάσμα, ο χειρούργος είπε, «∆εν είμαι βέβαιος κύριε, πως έχω καταλάβει µε ποιο τρόπο ή σε ποιόν θα µπορούσε να γίνει µια τέτοια επέμβαση».

Ίσως ζωγραφιζόταν στο πρόσωπο του χειρούργου µια έκφραση αδιαλλαξίας, αλλά µε όλο τον οφειλόμενο σεβασμό, αν ένα ροµπότ όπως αυτός, φτιαγμένο από ανοξείδωτο ατσάλι, µπορούσε να σχηματίσει στο πρόσωπό του µια τέτοια έκφραση – ή οποιαδήποτε έκφραση.

–
Isaac Asimov
O δισεκατονταετής άνθρωπος (1976)
(the bicentennial man)

Διαβάστε ολόκληρο το μυθιστόρημα σε μορφή pdf

Αν και η βιβλιοθήκη ήταν το µεγαλύτερο δωµάτιο που διέθετε το Ντοµ, ο Όλαφ δεν το έβρισκε και τόσο άνετο για την περίσταση.

Γεµάτος ενθουσιασµό, έχωσε το χέρι του στο πελώριο πανέρι πλάι του και τράβηξε το πρώτο ρολό πρασινοκόκκινο γκοφρέ χαρτί.

Ποιο συναισθηµατικό ξέσπασµα έδωσε την έµπνευση στην Γανυµηδική Εταιρία Προϊόντων Α.Ε. να στείλει ολόκληρη συλλογή από Χριστουγεννιάτικες διακοσµήσεις στο Ντοµ ; Ούτε στάθηκε να ρωτήσει. Ο Όλαφ ήταν γεµάτος κέφι. Έχοντας αυτοδιοριστεί Χριστουγεννιάτικος αρχι-διακοσµητής, ένιωθε πολύ ευχαριστηµένος µε τη δουλειά του.

Ξάφνου σκυθρώπιασε και ψιθύρισε µια βλαστήµια. Το φωτάκι που έδινε το σινιάλο για Γενική Συγκέντρωση αναβόσβηνε υστερικά.

Με πληγωµένο ύφος, ο Όλαφ απόθεσε το σφυράκι που µόλις είχε σηκώσει, µε το ρολό µε το γκοφρέ χαρτί, τίναξε από τα µαλλιά του µερικά σκουπιδάκια από τις γιρλάντες και έβαλε πλώρη για το γραφείο των αξιωµατικών.

Ο διοικητής Σκοτ Πέλχαµ ήταν κιόλας καθισµένος στη βαθιά πολυθρόνα του στην κεφαλή του τραπεζιού, όταν µπήκε ο Όλαφ. Τα κοντόχοντρα δάχτυλά του έπαιζαν άρρυθµα ταµπούρλο πάνω στο τραπέζι που ήταν σκεπασµένο µε γυαλί. Ο Όλαφ συνάντησε χωρίς φόβο τα πυρωµένα από θυµό µάτια του διοικητή, γιατί στο τµήµα του όλα πήγαιναν ρολόι εδώ και είκοσι γανυµήδιες περιστροφές.

Η αίθουσα γέµισε γρήγορα από τους άντρες και τα µάτια του Πέλχαµ σκλήρυναν καθώς µε µια σαρωτική µατιά µέτρησε τους παρόντες.

«Είµαστε όλοι εδώ. Ανδρες, αντιµετωπίζουµε µια κρίση!»

Ένα αδιόρατο ανάδεµα έγινε αισθητό. Τα µάτια του Όλαφ σεργιάνισαν στο ταβάνι και αποχαυνώθηκαν. Οι κρίσεις ξέσπαγαν στο Ντοµ περίπου µια φορά στην περιστροφή. Πότε γιατί έπρεπε να αυξήσουν την ποσότητα του οξίτη, πότε γιατί ήταν κατώτερη η ποιότητα της τελευταίας φουρνιάς, από φύλλα κάρεν. Στα λόγια που ακολούθησαν, όµως, το κορµί του σφίχτηκε.

–
Isaac Asimov
Xριστούγεννα στο Γανυµήδη (1942)
(Christmas on Ganymede)

Κατεβάστε ολόκληρο το διήγημα σε pdf

–
Isaac Asimov
∆εν βλέπουν µονάχα τα µάτια (1965)
(eyes do more than see)

Κατεβάστε ολόκληρο το διήγημα σε μορφή pdf: Isaac Asimov – ∆εν βλέπουν µονάχα τα µάτια

Ο Ατον 77, πρύτανης του Πανεπιστημίου του Σάρο, έσφιξε επιθετικά τα χείλη κι αγριοκοίταξε το νεαρό δηµοσιογράφο, έξαλλος από θυµό.
Ο Θέρεµον 762 αψήφησε το θυµό του. Στα πρώτα του βήµατα, όταν η τωρινή διάσηµη στήλη του δεν ήταν παρά µια τρελή ιδέα στο µυαλό ενός άπειρου ανταποκριτή, ειδικευόταν σε «δύσκολες» συνεντεύξεις.

Του είχαν στοιχίσει µώλωπες, µαυρισµένα µάτια και σπασµένα κόκαλα, αλλά του έδωσαν µεγάλα αποθέµατα ψυχραιµίας και αυτοπεποίθησης.

Χαµήλωσε το απλωµένο χέρι που ο άλλος είχε τόσο επιδεικτικά αγνοήσει και περίµενε ήρεµα να περάσει ο θυµός του γέρου πρύτανη.
Έτσι και αλλιώς οι αστρονόµοι ήταν εκκεντρικοί άνθρωποι, κι αν έκρινε κανείς από τις πράξεις του Ατον τους τελευταίους δυο µήνες, αυτός ήταν ο εκκεντρικότερος του σιναφιού.
Ο Ατον 77 βρήκε τη φωνή του και παρ’ όλο που έτρεµε από συγκρατηµένη οργή, δεν ξέχασε την προσεκτική, κάπως σχολαστική φρασεολογία που χρησιµοποιούσε πάντα ο διάσηµος αστρονόµος.

«Επιδεικνύετε κύριε», του είπε, «ένα τερατώδες θράσος ερχόµενος σε µένα µ’ αυτή την αναιδέστατη πρόταση».
Ο Μπήναιυ 25, ο µεγαλόσωµος τηλεφωτογράφος του Παρατηρητηρίου, έγλειψε τα στεγνά του χείλη και πετάχτηκε νευρικά:
«Ελάτε τώρα, κύριε, εξ άλλου…»
Ο πρύτανης γύρισε προς το µέρος του σηκώνοντας ένα άσπρο φρύδι.

«Μην ανακατεύεσαι Μπήναιυ. Πιστεύω πως είχες καλές προθέσεις όταν έφερες εδώ αυτόν τον άνθρωπο, αλλά δεν θα ανεχτώ καµιά απειθαρχία από δω και πέρα».
Ο Θέρεµον σκέφτηκε πως ήταν καιρός να πάρει µέρος κι αυτός.
«Κύριε πρύτανη, παρακαλώ αφήστε µε να ολοκληρώσω και νοµίζω πως…»

«Νεαρέ, δεν πιστεύω», απάντησε απότοµα ο Ατον, «πως µπορείς να πεις τίποτα τώρα που να συγκρίνεται µε τις καθηµερινές στήλες σου των δύο τελευταίων µηνών. Ξεκίνησες µια τεράστια δηµοσιογραφική εκστρατεία ενάντια στην προσπάθεια τη δική µου και των συναδέλφων µου να οργανώσουµε τον κόσµο, ώστε να αντιµετωπίσει την απειλή που τώρα είναι πολύ αργά να αποφύγει.

Έκανες ότι µπορούσες µε τις πολύ προσωπικές σου επιθέσεις για να γελοιοποιήσεις το προσωπικό αυτού του Παρατηρητηρίου».
Ο πρύτανης σήκωσε το τεύχος του «Χρονικού» του Σάρο Σίτυ από το τραπέζι και το έσεισε έξαλλος µπροστά στον Θέρεµον.
»Ακόµα και ένας άνθρωπος µε τη δική σου πασίγνωστη αναίδεια θα έπρεπε να διστάσει πριν έρθει να µου ζητήσει να του επιστρέψω να καλύψει τα γεγονότα της σηµερινής ηµέρας για την
εφηµερίδα του. Από όλους τους δηµοσιογράφους εσύ βρέθηκες;»

Ο Ατον πέταξε την εφηµερίδα στο πάτωµα, πήγε στο παράθυρο κι έδεσε τα χέρια πίσω από την πλάτη του.
«Μπορείς να φύγεις», πέταξε πάνω από τον ώµο του. Κοίταξε µελαγχολικά τον ουρανό, στο σηµείο που έδυε ο Γάµµα, ο λαµπρότερος από τους έξι ήλιους του πλανήτη. Είχε ήδη κιτρινίσει και
έσβηνε µέσα στην οµίχλη του ορίζοντα, και ο Ατον ήξερε πως δεν θα τον ξανάβλεπε ποτέ πια σαν λογικός άνθρωπος.

Γύρισε. «Όχι, στάσου, έλα εδώ!» Έκανε µια αποφασιστική χειρονοµία. «Θα σου δώσω την ιστορία σου».
Ο δηµοσιογράφος δεν είχε κάνει καµία κίνηση για να φύγει και τώρα πλησίασε το γέρο σιγά.

Ο Ατον έδειξε προς τα έξω. «Από τους έξι ήλιους, µόνο ο Βήτα έµεινε στον ουρανό. Τον βλέπεις;»Η ερώτηση ήταν περιττή. Ο Βήτα βρισκόταν σχεδόν στο ζενίθ. Το κοκκινωπό φως του πληµµύριζε το τοπίο δίνοντάς του ένα ασυνήθιστο πορτοκαλί χρώµα καθώς έσβηναν οι λαµπερές ακτίνεςτου Γάµµα που έδυε. Ο Βήτα βρισκόταν στο αφήλιο. Ήταν µικρός. Μικρότερος από ότι τον είχε δει ποτέ ο Θέρεµον και για την ώρα ήταν ο αναµφισβήτητος κυρίαρχος του ουρανού του Λάγκας.Ο ήλιος του Λάγκας, ο Αλφα, γύρω από τον οποίο περιστρεφόταν ο πλανήτης, βρισκόταν στους αντίποδες όπως και τα δυο µακρινά σύντροφα ζεύγη. Ο κόκκινος νάνος Βήτα – ο άµεσος σύντροφος του Αλφα – ήταν µόνος, καταθλιπτικά µόνος.

Το σηκωµένο πρόσωπο του Ατον κοκκίνιζε στο φως του ήλιου. «Σε λιγότερο από τέσσερις ώρες», είπε, «ο πολιτισµός όπως τον ξέρουµε, θα τελειώσει. Θα τελειώσει, γιατί όπως βλέπετε, ο Βήτα είναι ο µόνος ήλιος στον ουρανό». Χαµογέλασε στυφά. «Γράψτο αυτό! ∆εν θα υπάρχει κανείς να το διαβάσει».
«Αν όµως περάσουν τέσσερις ώρες – κι άλλες τέσσερις – και δεν γίνει τίποτα;» ρώτησε µαλακά ο Θέρεµον. «Μη σε απασχολεί αυτό. Θα γίνουν αρκετά».
«Το δέχοµαι. Αν όµως δεν γίνει τίποτα;» Για δεύτερη φορά µίλησε ο Μπήναιυ 25. «Κύριε πρύτανη, νοµίζω πως θα έπρεπε να τον ακούσετε».

Ο Θέρεµον είπε «Να το θέσετε σε ψηφοφορία, κύριε πρύτανη». Έγινε σούσουρο ανάµεσα στα υπόλοιπα πέντε µέλη του Παρατηρητηρίου που είχαν ως τότε κρατήσει µια στάση προσεκτικής
ουδετερότητας. «Αυτό», είπε ο Ατον «είναι περιττό». Έβγαλε το ρολόι της τσέπης. «Αφού ο καλός σου φίλος ο Μπήναιυ επιµένει τόσο πολύ, θασου δώσω πέντε λεπτά. Μίλα».

«Ωραία! Λοιπόν τι θα σας πείραζε να µου επιτρέψετε να σηµειώσω σαν αυτόπτης µάρτυρας ότι πρόκειται να συµβεί; Αν η πρόβλεψή σας πραγµατοποιηθεί, η παρουσία µου δεν θα βλάψει,
γιατί σε αυτή την περίπτωση η στήλη µου δεν θα γραφτεί ποτέ. Από την άλλη, αν δεν γίνει τίποτα, θα πρέπει απλώς να δεχτείτε τη γελοιοποίηση ή κάτι χειρότερο. Καλά θα κάνετε να αφήσετε τη γελοιοποίηση αυτή σε φιλικά χέρια».
Ο Ατον µούγκρισε. «Όταν µιλάς για φιλικά χέρια, εννοείς τα δικά σου;»
«Ασφαλώς!» Ο Θέρεµον κάθισε και σταύρωσε τα πόδια του.

«Οι στήλες µου µπορεί να ήταν λίγο σκληρές κάποτε, αλλά κάθε φορά σας έδινα το ευεργέτηµα της αµφιβολίας. Όπως και να το κάνουµε, δεν ταιριάζει στον αιώνα µας να κηρύσσουµε στο Λάγκας πως «πλησιάζει το τέλος του κόσµου». Πρέπει να καταλάβετε πως ο κόσµος δεν πιστεύει πια το «Βιβλίο των Αποκαλύψεων» και ενοχλείται όταν οι επιστήµονες κάνουν στροφή και µας λένε πως οι πιστοί έχουν τελικά δίκιο».

«∆εν είπαµε τέτοιο πράγµα νεαρέ», διέκοψε ο Ατον. «Ενώ ένα µεγάλο µέρος από τα δεδοµένα µας τα προµήθεψε η Λατρεία, τα συµπεράσµατά µας δεν περιέχουν τίποτα από τον µυστικισµό της Λατρείας. Τα δεδοµένα είναι δεδοµένα και αυτό που λέµε «µυθολογία» της Λατρείας κρύβει πίσω του ορισµένα γεγονότα. Τα εκθέσαµε και τους αφαιρέσαµε το µυστήριο. Σε βεβαιώνω πως η Λατρεία µας µισεί τώρα περισσότερο από ότι µας µισείς εσύ».«∆εν σας µισώ. Απλώς προσπαθώ να σας πω πως η διάθεση του κοινού είναι άσχηµη. Είναι θυµωµένο».
Ο Ατον στράβωσε το στόµα του αποδοκιµαστικά. «Ας είναι θυµωµένο».

«Ναι, αλλά τι θα γίνει αύριο;»
«∆εν θα υπάρξει αύριο!»
«Μα, αν υπάρξει. Ας πούµε πως υπάρχει, για να δούµε τι θα συµβεί. Ο θυµός αυτός µπορεί να εξελιχθεί σε κάτι σοβαρό. Στο κάτω – κάτω, όπως ξέρετε, οι επιχειρήσεις έχουν πάρει κατρακύλα τους τελευταίους δύο µήνες. Όσοι κάνουν επενδύσεις δεν πολυπιστεύουν πως έρχεται το τέλος του κόσµου, αλλά όπως και να έχει το πράγµα είναι κάπως προσεκτικοί µε τα λεφτά τους, ώσπου να τελειώσει αυτή η ιστορία. Ούτε ο κ. Ταδόπουλος σας πιστεύει, αλλά τα νέα ανοιξιάτικα έπιπλα µπορούν να περιµένουν λίγους µήνες – για να είµαστε σίγουροι.»

Αυτό είναι το θέµα. Μόλις τελειώσει αυτή η υπόθεση, οι επιχειρηµατίες θα ζητούν το κεφάλι σας. Θα πουν πως αν διάφοροι παλαβοί – µε συγχωρείτε – µπορούν να αναστατώνουν την οικονοµία της χώρας όποτε θέλουν κάνοντας τρελες προβλέψεις – ο πλανήτης πρέπει να τους εµποδίσει. Οι σπίθες θα απλωθούν, κύριε».

Ο διευθυντής κοίταξε το δηµοσιογράφο αυστηρά. «Και τι ακριβώς προτείνεις για να βοηθήσεις την κατάσταση;»

«Θα πρότεινα», χαµογέλασε ο Θέρεµον, «να αναλάβω τη δηµοσιότητα. Μπορώ να χειριστώ τα πράγµατα µε τέτοιο τρόπο, ώστε να φανεί µόνο η γελοία πλευρά. Παραδέχοµαι πως θα είναι
δύσκολο να το υποστείτε, γιατί θα πρέπει να σας παρουσιάσω σαν χαζούς που δεν ξέρουν τι λένε, αλλά αν κάνω τον κόσµο να γελάσει µαζί σας, µπορεί να ξεχάσει να θυµώσει. Σε αντάλλαγµα, το µόνο που ζητά ο εκδότης µου είναι αποκλειστικότητα στην κάλυψη των γεγονότων».

Ο Μπήναιυ έγνεψε ναι και ξέσπασε: «Κύριε καθηγητά, όλοι οι υπόλοιποι νοµίζουµε πως έχει δίκιο. Τους τελευταίους δυο µήνες εξετάσαµε τα πάντα εκτός από τη µία περίπτωση στο εκατοµµύριο να έχουµε κάνει κάποιο λάθος στη θεωρία ή στους λογαριασµούς µας. Θα έπρεπε να το υπολογίσουµε κι αυτό».

Ακούστηκε ένα µουρµουρητό συµφωνίας από τους άντρες που ήταν µαζεµένοι γύρω από το τραπέζι και ο Ατον πήρε µια έκφραση ανθρώπου που έχει το στόµα του γεµάτο µε κάτι πικρό και δενµπορεί να το ξεφορτωθεί.
…

Isaac Asimov
H νύχτα (1941)
(nightfall)

______________________

Κατεβάστε όλο το διήγημα σε μορφή pdf: H νύχτα

Εσείς και εγώ, κύριοι, καταγόμαστε από μια μακριά σειρά σαρκοφάγων. Μπορώ να αντιληφθώ από την έκφραση του προσώπου σας ότι πολλοί από εσάς δεν αναγνωρίζετε τον όρο. Λοιπόν, αυτό δεν μου προκαλεί έκπληξη – προέρχεται από μια γλώσσα που έχει ξεπεραστεί εδώ και δύο χιλιάδες χρόνια, ίσως πρέπει να αποφύγω τους ευφημισμούς και να είμαι ειλικρινής, ακόμη και αν πρέπει να χρησιμοποιήσω λέξεις που δεν έχουν ακουστεί πότε ως τώρα στην πολιτισμένη κοινωνία. Απολογούμαι εκ των προτέρων για όποιον μπορεί να προσβάλω.

Μέχρι πριν από λίγους αιώνες η αγαπημένη τροφή όλων σχεδόν των ανθρώπων ήταν το κρέας – η σάρκα των ζώων που υπήρχαν τότε. Δεν προσπαθώ να σας προκαλέσω αηδία· κάνω μια απλή παράθεση των γεγονότων που μπορείτε να τα βρείτε σε οποιοδήποτε βιβλίο ιστορίας…

Ασφαλώς, κύριε πρόεδρε, είμαι απόλυτα έτοιμος να περιμένω μέχρι να αισθανθεί καλύτερα ο γερουσιαστής Ίρβινγκ. Μερικές φορές εμείς οι επαγγελματίες ξεχνάμε τον τρόπο με τον οποίο μπορεί να αντιδράσουν σε μια τέτοια δήλωση οι μη ειδήμονες. Συγχρόνως πρέπει να προειδοποιήσω την επιτροπή ότι θα ακολουθήσουν πολύ χειρότερες αναλύσεις. Αν κάποιος από εσάς, τους κυρίους, είναι υπερευαίσθητος, θα τον συμβούλευα να ακολουθήσει το γερουσιαστή πριν είναι πολύ αργά…

Τώρα μάλλον μπορώ να συνεχίσω. Ως τους μοντέρνους καιρούς όλες οι τροφές χωρίζονταν σε δύο κατηγορίες. Το μεγαλύτερο μέρος της παραγωγής προερχόταν από τα φυτά – δημητριακά, φρούτα, πλαγκτόν, φύκια και άλλα είδη βλάστησης. Είναι δύσκολο να κατανοήσουμε ότι η πλειονότητα των προγόνων μας ήταν αγρότες που κέρδιζαν την τροφή τους από τη γη ή από τη θάλασσα με τη χρήση πρωτόγονων και συχνά δύσκολων τεχνικών κι όμως·αυτή είναι η αλήθεια.

Το δεύτερο είδος τροφής, για να γυρίσω σε αυτό το δυσάρεστο θέμα, ήταν το κρέας, που προερχόταν από ένα σχετικά μικρό αριθμό ζώων, κάποια από τα οποία σας είναι γνωστά – αγελάδες, γουρούνια, πρόβατα, φάλαινες. Οι περισσότεροι άνθρωποι -συγγνώμη που το τονίζω αυτό, αλλά αποτελεί ένα αδιαμφισβήτητο γεγονός- προτιμούσαν το κρέας από οποιαδήποτε άλλη τροφή, παρ’ όλο που μόνο οι πλουσιότεροι είχαν τη δυνατότητα να ικανοποιήσουν αυτή τους την επιθυμία. Για το μεγαλύτερο ποσοστό του ανθρώπινου γένους το κρέας ήταν μια σπάνια λιχουδιά, προορισμένη για εξαιρετικές περιστάσεις, ενώ η διατροφή βασιζόταν κατά ενενήντα τοις εκατό στα λαχανικά. Αν εξετάσουμε το ζήτημα ήρεμα και ψύχραιμα -όπως ελπίζω ότι είναι πλέον σε θέση να πράξει και ο γερουσιαστής Ίρβινγκ-, θα δούμε ότι το κρέας ήταν σίγουρα σπάνιο και ακριβό, αφού για την παραγωγή του απαιτούνταν η χρήση μιας αναποτελεσματικής διαδικασίας. Για να παραχθεί ένα κιλό κρέας, το ζώο έπρεπε να φάει τουλάχιστον δέκα κιλά φυτικής τροφής – πολύ συχνά μάλιστα αυτού του είδους η τροφή θα μπορούσε να έχει καταναλωθεί κατευθείαν από τον άνθρωπο. Πέρα από την αισθητική πλευρά του ζητήματος, αυτή η κατάσταση δεν μπορούσε να συνεχιστεί έπειτα από την πληθυσμιακή έκρηξη που σημειώθηκε τον 20ό αιώνα. Κάθε άνθρωπος που έτρωγε κρέας «καταδίκαζε» δέκα ή περισσότερους συνανθρώπους του σε λιμοκτονία.

Ευτυχώς για όλους μας οι βιοχημικοί βρήκαν τη λύση του προβλήματος. Όπως ενδεχομένως γνωρίζετε, η απάντηση ήρθε από τα αμέτρητα υποπροϊόντα της διαστημικής έρευνας. Όλες οι τροφές -ζωικές ή φυτικές- είναι φτιαγ-μένες από πολύ λίγα κοινά στοιχεία. Άνθρακας, υδρογόνο, οξυγόνο, άζωτο, ίχνη θείου και φώσφορος, μαζί με κάποια άλλα στοιχεία συνδυάζονται με μια σχεδόν ατέλειωτη ποικιλία τρόπων για να σχηματίσουν την κάθε τροφή που έχει φάει ή θα φάει στο μέλλον ο άνθρωπος. Αντιμετωπίζοντας το πρόβλημα του εποικισμού της Σελήνης και των πλανητών, οι βιοχημικοί του 21ου αιώνα βρήκαν τον τρόπο να συνθέτουν κάθε είδος τροφής από τα βασικά ακατέργαστα υλικά του νερού, του αέρα και της πέτρας. Ήταν το μεγαλύτερο και ίσως το σημαντικότερο επίτευγμα στην ιστορία της επιστήμης. Ωστόσο, δεν θα έπρεπε να νιώθουμε μεγάλη υπερηφάνεια γι’ αυτό. Το φυτικό βασίλειο μάς έχει υπερνικήσει εδώ και δισεκατομμύρια χρόνια.

Οι χημικοί ήταν πλέον σε θέση να δημιουργήσουν οποιαδήποτε τροφή μπορεί να συλλάβει ο νους, είτε αυτή είχε κάποιο ισοδύναμο στη φύση είτε όχι. Περιττό να πούμε ότι έγιναν λάθη – ακόμη και καταστροφές. Βιομηχανικές αυτοκρατορίες άνθησαν και στη συνέχεια καταστράφηκαν. Συχνά η μετάβαση από την αγροτική και την κτηνοτροφική οικονομία στη γιγαντιαία αυτόματη παραγωγή φυτών ήταν επώδυνη. Παρ’ όλ’ αυτά, έπρεπε να γίνει και εμείς ήμαστε οι καλύτεροι γι’ αυτό. Ο κίνδυνος της λιμοκτονίας εκτοπίστηκε μια για πάντα, ενώ η αφθονία και η ποικιλία τροφών είναι πρωτοφανείς στην ιστορία.

Επιπλέον, υπάρχει ασφαλώς και ένα ηθικό κέρδος. Δεν δολοφονούμε πια εκατομμύρια ζωντανά πλάσματα, ενώ τα σφαγεία και τα χασάπικα έχουν αφανιστεί από προσώπου Γης. Μοιάζει απίστευτο το γεγονός ότι οι προγονοί μας, όσο τραχείς και βάναυσοι και αν ήταν, ανέχτηκαν τέτοιες μικρότητες. Και όμως, είναι αδύνατο να ξεκόψουμε μια για πάντα από το παρελθόν μας.

Όπως έχω ήδη επισημάνει, είμαστε σαρκοβόρα· έχουμε κληρονομήσει γεύσεις και ορέξεις που αποκτήθηκαν κατά τη διάρκεια εκατομμυρίων ετών. Είτε μας αρέσει είτε όχι, πριν από λίγα χρόνια οι προπαππούδες μας απολάμβαναν τη σάρκα των βοδιών, των προβάτων και των χοίρων – όποτε μπορούσαν να τη βρουν. Και εμείς την απολαμβάνουμε ακόμη και σήμερα…

Στο σημείο αυτό ίσως θα ήταν καλύτερα ο γερουσιαστής Ίρβινγκ να αποσυρθεί. Ενδεχομένως να μην έπρεπε να είμαι τόσο ευθύς. Αυτό που εννοούσα, ασφαλώς, είναι ότι πολλές από τις συνθετικές τροφές που καταναλώνουμε τώρα έχουν την ίδια φόρμουλα με τα παλιά φυσικά προϊόντα. Μερικές από αυτές μάλιστα είναι τόσο πιστά αντίγραφα των παλιών, ώστε κανένας χημικός ή κάποιου άλλου είδους έλεγχος δεν θα αποκάλυπτε καμία διαφορά.

Η κατάσταση είναι λογική και αναπόφευκτη: Εμείς οι κατασκευαστές απλώς πήραμε τις πιο δημοφιλείς προ-συνθετικές τροφές ως μοντέλα και τις αναπαραγάγαμε με την ίδια γεύση και την ίδια υφή.

Ασφαλώς δημιουργήσαμε νέα ονόματα που δεν έκρυβαν κανέναν υπαινιγμό για ανατομική ή ζωολογική προέλευση και δεν θύμιζαν σε τίποτα τα «μυστικά» της ζωής. Όταν πάτε σε κάποιο εστιατόριο, θα διαπιστώσετε ότι οι περισσότερες από τις λέξεις που θα βρείτε στον κατάλογο έχουν εφευρεθεί στις αρχές του 21ου αιώνα ή αποτελούν προσαρμοσμένες παραλλαγές από τη γαλλική γλώσσα – τις οποίες ελάχιστοι μπορούν να αναγνωρίσουν. Αν θελήσετε ποτέ να διερευνήσετε τα όρια της αντοχής σας, μπορείτε να προβείτε σε ένα ενδιαφέρον αλλά άκρως δυσάρεστο πείραμα. Στον εξουσιοδοτημένο τομέα της Βιβλιοθήκης του Κογκρέσου φυλάσσεται ένας μεγάλος αριθμός καταλόγων από φημισμένα εστιατόρια -καθώς και από τα επίσημα δείπνα του Λευκού Οίκου-, οι οποίοι φτάνουν και πεντακόσια χρόνια πίσω. Έχουν τόσο ωμές περιγραφές που ίσως να μην καταφέρει κανείς να τους διαβάσει. Δεν μπορώ να σκεφτώ τίποτα άλλο που να αποκαλύπτει τόσο γλαφυρά το χάσμα ανάμεσα σε εμάς και τους προγόνους μας, από τους οποίους μας χωρίζουν λίγες μόνο γενιές.

Ναι, κύριε πρόεδρε, φτάνω στην ουσία του ζητήματος. Ό,τι ανέφερα σχετιζόταν απόλυτα με το θέμα, όσο δυσάρεστο και αν ήταν. Δεν προσπαθώ να σας κόψω την όρεξη. Προετοιμάζω απλώς το έδαφος για την καταγγελία που θέλω να κάνω ενάντια στον ανταγωνιστή μου, την Τριπλανητική Επιχείρηση Τροφής. Αν δεν κατανοήσετε το «παρασκήνιο» της κατάστασης, ίσως να θεωρήσετε ότι πρόκειται για ένα ασήμαντο παράπονο, που δημιουργήθηκε από την, ομολογουμένως σοβαρή, ζημία που υπέστη η εταιρεία μου από τη στιγμή που κυκλοφόρησε στην αγορά τό Αμβροσία-Συν.

Κύριοι, κάθε εβδομάδα εφευρίσκονται νέες τροφές. Είναι δύσκολο να παρακολουθήσει κανείς την πορεία τους. Έρχονται και παρέρχονται, όπως η γυναικεία μόδα, και μόνο μία στις χίλιες προστίθεται τελικά στο μόνιμο διαιτολόγιό μας. Είναι εξαιρετικά σπάνιο φαινόμενο κάποια από αυτές να κερδίσει την προτίμηση του κοινού μέσα σε μια νύχτα και εγώ ο ίδιος πρόθυμα παραδέχομαι ότι η σειρά των πιάτων Αμβροσία-Συν υπήρξε η μεγαλύτερη επιτυχία σε όλη την ιστορία της παρασκευής τροφών. Γνωρίζετε όλοι την κατάσταση: οποιοδήποτε άλλο προϊόν αποσύρθηκε από την αγορά.

Φυσικά, ήμασταν υποχρεωμένοι να αποδεχτούμε την πρόκληση. Οι βιοχημικοί της εταιρείας μου είναι εξίσου καλοί με οποιονδήποτε άλλο στο ηλιακό σύστημα και έπιασαν αμέσως δουλειά σχετικά με το Αμβροσία-Συν. Δεν προδίδω κάποιο μυστικό του επαγγέλματος αν σας δώσω την πληροφορία ότι διαθέτουμε κασέτες με κάθε τροφή, φυσική ή συνθετική, που καταναλώθηκε κάποια στιγμή από την ανθρωπότητα – ακόμη και εδέσματα εξωτικού περιεχομένου που δεν έχετε ακούσει ποτέ ότι υπάρχουν, όπως τηγανιτά καλαμάρια, ακρίδες με μέλι, γλώσσες παγονιών, πολύποδες από την Αφροδίτη… Αυτή η τεράστια βιβλιοθήκη γεύσεων είναι το βασικό μυστικό του επαγγέλματος μας, όπως συμβαίνει με όλες τις εταιρείες και σε όλες τις δουλειές. Από εκεί συλλέγουμε στοιχεία και τα αναμειγνύουμε με κάθε πιθανό συνδυασμό· και συνήθως μπορούμε χωρίς πολύ κόπο να δημιουργήσουμε πιοτά αντίγραφα όλων των προϊόντων που βγάζουν στην αγορά οι ανταγωνιστές μας.

Το Αμβροσία-Συν ωστόσο μας βασάνισε για αρκετό καιρό. Η ανάλυση των πρωτεϊνών και του λίπους το κατέτασσε σαφώς στην κατηγορία του κρέατος, αλλά δεν μπορούσαμε να το αντιστοιχίσουμε πλήρως. Ήταν η πρώτη φορά που οι χημικοί μου απέτυχαν. Κανείς τους δεν ήταν σε θέση να εξηγήσει ποιο ήταν το στοιχείο που το έκανε τόσο θελκτικό και, όπως όλοι γνωρίζουμε, καθιστούσε κάθε άλλη τροφή άνοστη σε σύγκριση μαζί του. Επίσης θα μπορούσε… αλλά ξεπερνάω τον εαυτό μου.

Πολύ σύντομα, κύριε πρόεδρε, ο διευθυντής της Τριπλανητικής Επιχείρησης θα εμφανιστεί μπροστά σας – αρκετά απρόθυμα, πιστεύω, θα σας πει ότι το Αμβροσία-Συν έχει παρασκευαστεί από αέρα, νερό, ασβεστόλιθο, φώσφορο κ.λπ. Όντως, αυτή θα είναι η μόνη αλήθεια, αλλά θα είναι και το λιγότερο σημαντικό κομμάτι της ιστορίας, επειδή έχουμε ανακαλύψει πλέον το μυστικό του – το οποίο, όπως συμβαίνει με τα περισσότερα μυστικά, σου φαίνεται πολύ απλό από τη στιγμή που το μαθαίνεις.

Πρέπει πραγματικά να συγχαρώ τον ανταγωνιστή μου. Έχει παρασκευάσει πλέον απεριόριστες ποσότητες από αυτό, το όποιο μπορεί να θεωρηθεί η ιδανική τροφή για την ανθρωπότητα από τις απαρχές της ιστορίας της. Ως τώρα υπήρχαν πολύ λίγα αποθέματα, και μάλιστα γι’ αυτό το λόγο το απολάμβαναν μόνο όσοι μπορούσαν να το αποκτήσουν. Όλοι ανεξαιρέτως ορκίστηκαν ότι το προϊόν δεν συγκρίνεται ούτε στο ελάχιστο με οποιοδήποτε άλλο.

Ναι, τεχνικά οι χημικοί της Τριπλανητικής έκαναν έξοχη δουλειά. Τώρα μένει εσείς να επιλύσετε τα ηθικά και φιλοσοφικά ζητήματα που προκύπτουν. Όταν άρχισα την κατάθεση μου, χρησιμοποίησα την απαρχαιωμένη λέξη «σαρκοβόρος». Τώρα θα πρέπει να σας «συστήσω» και μια άλλη: θα τη συλλαβίσω για πρώτη φορά:
Κ-Α-Ν-Ι-Β-Α-Λ-Ο-Σ…

Μάιος 1961

Κατεβάστε το άρθρο σε pdf

Ο μεθυσμένος γέλασε. “Γιατί, είναι εδώ κάνας άλλος που να καρφώνει βελόνες στο μούτρο του;”.

Ο ηλικιωμένος τα έβλεπε όλα. Άγγιξε ελαφρά το χέρι της νεαρής που καθόταν μαζί του και είπε, “Κοίτα”.

Ο μηχ ακούμπησε κάτω τη σύριγγα του δίπλα σε ένα μπουκάλι με υγρό κολλαγόνο σε ένα τετράγωνο κομμάτι βελούδινου υφάσματος. Αποσυνδέθηκε από το φορτιστή, ακούμπησε το καλώδιο πλάι στη σύριγγα. ‘Όταν ξανασήκωσε τα μάτια, το πρόσωπο του ήταν ανέκφραστο και βαρύ. Έμοιαζε με νεαρό λιοντάρι.

Ο μεθυσμένος χαμογέλασε περιφρονητικά.

Το μπαρ βρισκόταν στη γωνία πίσω από την τοπική πλατφόρμα μεταφοράς. Ήταν ένα ήσυχο καταφύγιο από την οχλοβοή του δρόμου, με μπρούτζινα στολίδια και καθρέφτες και ξύλινα καλύμματα, συμμαζεμένο και βολικό σαν εσωτερικό καρυδιού. Το φως άλλαζε τεμπέλικα τριγύρω στην αίθουσα, δημιουργώντας μια ποικιλία τόνων, σαν σύννεφα που έπλεαν εκεί ψηλά μια μέρα του καλοκαιριού, αλλά πολύ πιο αμυδρά. Το μπαρ, τα μπουκάλια πίσω από τα μπαρ και τα ράφια κάτω από τα μπουκάλια πίσω από το μπαρ ήταν όλα εντόνως πραγματικά. Αν υπήρχε κάτι εικονικό, βρίσκονταν ψηλά ή στο βάθος, όπου δεν μπορούσε να το αγγίξει κανείς. Σ’ αυτό το μέρος δεν υπήρχε ούτε μια έξυπνη επιφάνεια.

“Αν με προκαλείς”, είπε ο μηχ, “τότε θα χαρώ πολύ να συναντηθούμε έξω”.

“Α, όοοοχι”, είπε ο μεθυσμένος, ενώ η έκφραση του διέψευδε τα λόγια του. “Μόνο που σε είδα να κάνεις ένεση μ’ αυτό το χυλό στο πρόσωπο σου, τόσο μη-μου-άπτου, σαν γριούλα που παίρνει αντιοξειδωτικά. Αυτό που σκέφτηκα λοιπόν …”. Έχασε την ισορροπία του και ακούμπησε σ’ ένα τραπέζι να στηριχτεί. “Σκέφτηκα ότι ελπίζεις να ζήσεις για πάντα”.

H κοπέλα κοίταξε μ’ απορία τον ηλικιωμένο. Εκείνος ακούμπησε το δάχτυλο του στα χείλη του.

“Κοίταξε, έχεις δίκιο. Είσαι, πόσο; Πενήντα χρονών; Τώρα πήρες να γερνάς και να φθείρεσαι. Πολύ σύντομα τα δόντια σου θα σαπίσουν και θα πέσουν και τα μαλλιά σου θα σβήσουν και το πρόσωπα σου θα διπλώσει κάνοντας ένα εκατομμύριο ρυτίδες, θα χάσεις την ακοή σου και την όραση σου και δε θα μπορείς να θυμηθείς πότε σου σηκώθηκε για τελευταία φορά. θα είσαι τυχερός αν δε χρειάζεσαι πάνες λίγο πριν από το τέλος. Αλλά εγώ…”, τράβηξε μερικά κυβικά εκατοστά υγρό στη σύριγγα και χτύπησε τον κύλινδρο για να ανέβουν οι φυσαλίδες στην κορυφή. «…αν κάτι χαλάσει, απλώς θα το αντικαταστήσω. Επομένως, ναι, σκοπεύω να ζήσω για πάντα. Ενώ εσύ, ε, φαντάζομαι ότι σκοπεύεις να πεθάνεις. Σύντομα, ελπίζω”.

Το πρόσωπο του μεθυσμένου συσπάστηκε, και με ένα άναρθρο οργισμένο μουγκρητό επιτέθηκε στον μηχ.

Με κίνηση τόσο γοργή που δεν προλάβαινες να τη δεις, ο μηχ σηκώθηκε, άρπαξε τον μεθυσμένο, τον στριφογύρισε, και τον σήκωσε πάνω από το κεφάλι του. Το δάχτυλα του ενός χεριού είχαν κλείσει γύρω από το λαιμό του ανθρώπου, έτσι που να μην μπορεί να μιλήσει. Το άλλο χέρι κρατούσε σφιχτά τους δύο καρπούς πίσω από τα γόνατα, έτσι που ο μεθυσμένος, όσο και να πάλευε, ήταν ανήμπορος να κάνει κάτι.

“Έτσι αν κάνω, θα σου τσακίσω τη ραχοκοκαλιά”, είπε ψυχρά. “Αν έβαζα τα δυνατά μου, θα διέλυε όλα το εσωτερικά σου όργανα. Είμαι 2,8 φορές δυνατότερος από ένα άνθρωπο της σάρκας, και 3,5 φορές ταχύτερος. Τα αντανακλαστικά μου είναι ελάχιστα μόνο βραδύτερο από την ταχύτητα του φωτός, και μόλις έκανα σέρβις. Διάλεξες το χειρότερο άτομο για να τσακωθείς”.

Έπειτα αναποδογύρισε το μεθυσμένο και τον ξανάστησε όρθιο, και αυτός άρχισε ν’ ανασαίνει λαχανιασμένος.

“Αλλά επειδή είμαι επίσης ελεήμων άνθρωπος, απλώς θα σε ρωτήσω ευγενικά μήπως προτιμάς να φύγεις . Ο μηχ έστριψε το μεθυσμένο προς την άλλη μεριά και τον έσπρωξε απαλά προς την πόρτα.

Ο άνθρωπος έφυγε παραπατώντας ενώ έτρεχε.

Οι υπόλοιποι θαμώνες -δεν ήταν πολλοί- τους παρακολουθούσαν. Τώρα θυμήθηκαν τα ποτά τους, και οι κουβέντες πάλι γέμισαν το μαγαζί. Ο μπάρμαν ξανάβαλε κάτι κάτω από τον πάγκο και στράφηκε άλλου.

Ο μηχ, χωρίς να έχει τελειώσει την επαναφόρτιση, δίπλωσε το λιπαντικό εξοπλισμό του και τον έβαλε στην τσέπη. Πέρασε το χέρι του πάνω από την πιστωτική πλάκα, και σηκώθηκε.

Εκεί που έφευγε όμως, ο ηλικιωμένος γύρισε και του είπε, “Σ’ άκουσα να λες ότι ελπίζεις να ζήσεις για πάντα. Είναι αλήθεια αυτό;”.

“Και ποιος δεν το ελπίζει;”, είπε ο μηχ απότομα.

“Τότε κάθισε κάτω. Πέτα μερικά λεπτά από το άπειρο πλήθος των αιώνων που έχεις μπροστά σου για να κάνεις χο κέφι ενός γέρου. Τι είναι τόσο επείγον που δεν σου περισσεύει λίγη ώρα;”

Ο μηχ κοντοστάθηκε. Έπειτα, καθώς η νεαρή κοπέλα του χαμογελούσε, κάθισε.

“Σ’ ευχαριστώ. Το όνομα μου είναι…”.

“Ξέρω ποιος είστε, κ. Μπραντ. Τα ειδητικά μου δεν έχουν κανένα πρόβλημα”.

Ο Μπραντ χαμογέλασε. ‘Τι’ αυτό μ’ αρέσετε εσείς παιδιά. Δεν είναι ανάγκη να σας θυμίζω συνεχώς το ένα και το άλλο”. Έδειξε την κοπέλα που καθόταν απέναντι του. “Η εγγονή μου”. Το φως δυνάμωσε εκεί που καθόταν αυτή, και έκανε τα κόκκινα μαλλιά της να φλογιστούν. Όμορφα λακκάκια φάνηκαν στο πρόσωπο της.

“Τζακ”. Ο νεαρός τράβηξε μια καρέκλα. “Χίμαιρα Ναβιγκατόρ-Φουέγκο, αριθμός μοντέλου…”.

“Σε παρακαλώ. Εγώ ίδρυσα τη Χίμαιρα. Λες να μην αναγνωρίζω ένα από τα ίδια μου τα παιδιά;”.

Ο Τζακ κοκκίνισε. “Για τι θέλετε να συζητήσουμε, κ. Μπραντ;”. H φωνή του τώρα ήταν σαφώς λιγότερο εχθρική, καθώς οι συνθετικές αντι-ορμόνες καλμάριζαν τα συναισθήματα του.

“Για την αθανασία. Βρήκα εξαιρετικά γοητευτική τη φιλοδοξία σου”.

“Τι να πω; Φροντίζω τον εαυτό μου, επενδύω προσεκτικά, αγοράζω όλες τις αναβαθμίσεις. Δε βλέπω λόγο να μη ζήσω για πάντα”. Προκλητικά. «Ελπίζω να μη σας προσβάλλει αυτό.

‘Όχι όχι, και βέβαια όχι. Γιατί να με προσβάλλει, Μερικοί ελπίζουν να κερδίσουν την αθανασία μέσω των έργων τους και άλλο μέσω των παιδιών τους. Τι θα μου πρόσφερε μεγαλύτερη χαρά από το να κάνω και τα δύο; Αλλά πες μου, στ’ αλήθεια πιστεύεις ότι θα ζήσεις για πάντα;”.

“Θυμάμαι ένα περιστατικό που συνέβη στο μακαρίτη τον πεθερό μου, τον Γουίλιαμ Πόρτερ. Ήταν ωραίος τύπος, ο Μπιλ, και ποιος τον θυμάται τώρα πια; Μονάχα εγώ”. Ο ηλικιωμένος αναστέναξε. “Είχε ψώνιο με τους σιδηρόδρομους, και μια μέρα έκανε περιήγηση σε ένα μουσείο επιστήμης, όπου, μεταξύ άλλων, υπήρχε και μια εξαίσια παλιά ατμομηχανή. Αυτό ήταν τα τελευταία χρόνια του περασμένου αιώνα. Λοιπόν, άκουγε με θαυμασμό την οδηγό του μουσείου να εξυμνεί τις αρετές αυτής της αρχαίας μηχανής όταν εκείνη ανέφερε το έτος κατασκευής της, και ο Μπιλ συνειδητοποίησε ότι ο ίδιος ήταν παλαιότερος από τη μηχανή”. Ο Μπραντ έσκυψε μπροστά. “Ο γερο-Μπιλ γελούσε σ’ αυτό το σημείο. Αλλά στην πραγματικότητα δεν είναι αστείο, έτσι;”.

“Όχι”.

Η εγγονή καθόταν ακούγοντας σιωπηλά, με προσήλωση, τρώγοντας πρέτσελ από ένα μπολάκι. “Πόσων χρονών είσαι, Τζακ;”. “Επτά”.

“Εγώ είμαι ογδόντα τριών. Πόσες μηχανές ξέρεις που έχουν την ηλικία μου; Να είναι ογδόντα τριών και να λειτουργούν ακόμα;”.

“Είδα ένα αυτοκίνητο τις προάλλες”, είπε η εγγονή του. “Μια Ντούζενμπεργκ. Ήταν κόκκινη”.

“Εκπληκτικό. Αλλά δε χρησιμοποιείται πια για μετακίνηση, σωστά; Γι’ αυτό έχουμε τις πλατφόρμες μεταφοράς. Κέρδισα κάποτε ένα βραβείο που είχε στερεωμένη πάνω του μια λυχνία κενού από τον Γιούνιβακ. Αυτός ήταν ο πρώτος πραγματικός ηλεκτρονικός υπολογιστής. Όμως όλη η φήμη του και η ιστορική σημασία του δεν μπόρεσαν να τον σώσουν για να μη πεταχτεί στα σκουπίδια”.

“Ο Γιούνιβακ”, είπε ο νεαρός, “δεν μπορούσε να δράσει από μόνος του. Αν μπορούσε, ίσως σήμερα να ήταν ζωντανός”. “Τα εξαρτήματα χαλάνε”. “Μπορείς ν’ αγοράσεις καινούργια”. “Ναι, όσο υπάρχει ζήτηση. Αλλά είναι περιορισμένος ο αριθμός των μηχανικών ανθρώπων του δικού σου τύπου και μοντέλου. Πολλοί από σας ασχολείστε με επικίνδυνα πράγματα. Γίνονται ατυχήματα, και με κάθε ατύχημα οι αγοραστές μειώνονται”.

“Μπορείς ν’ αγοράσεις ανταλλακτικά για αντίκες. Μπορείς να βάλεις κάποιον να τα φτιάξει”. “Ναι, αν έχεις τα χρήματα. Και αν δεν τα έχεις,..;”. Ο νεαρός έμεινε σιωπηλός.

“Παιδί μου, δεν πρόκειται να ζήσεις για πάντα. Μόλις το αποδείξαμε. Τώρα λοιπόν που παραδέχτηκες ότι κάποια μέρα θα πεθάνεις, δεν πειράζει να παραδεχτείς ότι η μέρα αυτή δεν πρόκειται να αργήσει πολύ. Οι μηχανικοί άνθρωποι είναι ακόμα σε εμβρυακό στάδιο. Και κανένας δεν μπορεί να αναβαθμίσει ένα Μοντέλο Τ και να το κάνει πλατφόρμα μεταφοράς, Συμφωνούμε σ’ αυτό;”.

Ο Τζακ έγειρε το κεφάλι του. “Ναι”.

“Το ήξερες αυτό εξ αρχής”.

“Ναι”.

“Γι αυτό φέρθηκες τόσο άσχημα σε εκείνον το μεθύστακα”.

“Ναι”.

“Τώρα θα φανώ ωμός, Τζακ… μάλλον δε θα ζήσεις ως τα ογδόντα τρία. Δεν έχεις τα πλεονεκτήματα που έχω”.

“Ποια είναι αυτά;”,

“Καλά γονίδια. Έκανα σωστή επιλογή προγονών”.

“Καλά γονίδια”, είπε ο Τζακ με πίκρα. “Εσύ πήρες καλά γονίδια, και τι πήρα εγώ στη θέση τους; Τι στο διάβολο πήρα εγώ;”.

“Αρθρώσεις μολυβδαινίου εκεί που θα βόλευαν και από ανοξείδωτο ατσάλι. Τσιπ από ρουμπίνι αντί για ζιρκόνιο. Πλαστικές έδρες νούμερο 17 για… τι στο διάβολο, σας φροντίσαμε μια χαρά, παιδιά!”.

“Αλλά δεν είναι αρκετό”.

‘Όχι, Δεν είναι. Ήταν απλώς το καλύτερο που μπορούσαμε να κάνουμε”.

“Ποια είναι η λύση, λοιπόν;”, είπε η εγγονή, χαμογελώντας.

“Θα συμβούλευα να το δει κανείς μακροπρόθεσμα. Αυτό έκανα εγώ”.

“Σαχλαμάρες”, είπε ο μηχ. “Όταν ήσουν νέος ήσουν επεκτατιστής. Έχω αποθηκεύσει τα δεδομένα της αυτοβιογραφίας σου. Μου φαίνεται ότι ήθελες την αθανασία τόσο πολύ όσο και εγώ”.

“Α, ναι, ήμουν ιδρυτικό μέλος του κινήματος επέκτασης ζωής. Δεν μπορείς να φανταστείς τι βλακείες κάναμε στα κορμιά μας! Αλλά στο τέλος έβαλα μυαλό.

Το πρόβλημα είναι ότι οι πληροφορίες εκφυλίζονται κάθε φορά που ένα ανθρώπινο κύτταρο αυτοεπιδιορθώνεται. Ο θάνατος είναι εγγενής στους ανθρώπους της σάρκας. Μοιάζει να είναι γραμμένος στο βασικό πρόγραμμα… ένας τρόπος, ίσως, για να μη γεμίσει το σύμπαν με γέρους ανθρώπους”.

“Και γέρικες ιδέες”, είπε μοχθηρά η εγγονή του.

“Πολύ σωστά. Είδα ότι η επέκταση ζωής ήταν αποτυχία. Αποφάσισα λοιπόν ότι τα παιδιά μου θα πετύχουν εκεί που απέτυχα εγώ. Ότι εσείς θα πετυχαίνατε. Και…”.

“Απέτυχες”.

“Αλλά δεν έπαψα να προσπαθώ!”. Ο ηλικιωμένος βρόντηξε το τραπέζι στο ρυθμό των τεσσάρων τελευταίων λέξεων του. “Προφανώς έχεις κάτσει να τα σκεφτείς αυτά. Ας συζητήσουμε τι θα έπρεπε να είχα κάνει. Τι θα χρειαζόταν για να γίνει ένας πραγματικός αθάνατος; Τι εντολές έπρεπε να είχα δώσει στην ομάδα σχεδιασμού σας; Ας σχεδιάσουμε έναν μηχανικό άνθρωπο που να έχει μια ευκαιρία να ζήσει για πάντα”.

Ο μηχ είπε προσεκτικά, “Λοιπόν, ν’ αρχίσουμε με το προφανές. Θα πρέπει να μπορεί να αγοράζει καινούργια ανταλλακτικά και αναβαθμίσεις όταν αυτές θα γίνονται διαθέσιμες. Θα πρέπει να έχει θύρες και συνδέσεις για να διευκολύνεται η προσαρμογή στις αλλαγές της τεχνολογίας. Θα πρέπει να μπορεί να επιζήσει υπό ακραίες συνθήκες ζέστης, κρύου και υγρασίας. Και… α”, έδειξε το ίδιο το πρόσωπο του, “… δε θα πρέπει να φαίνεται τόσο όμορφος, που να πάρει”. “Νομίζω ότι δείχνεις μια χαρά”, είπε η εγγονή.

“Ναι, αλλά θα μου άρεσε να με περνούν για άνθρωπο της σάρκας”.

“Άρα ο υποθετικός αθάνατος μας θα έπρεπε να είναι, πρώτον, απείρως αναβαθμίσιμος δεύτερον, προσαρμόσιμος σε ένα ευρύ φάσμα συνθηκών και, τρίτον, διακριτικός. Τίποτα άλλο;”.

“Νομίζω ότι η αθάνατη θα πρέπει να είναι χαριτωμένη”, είπε η εγγονή.

“Η αθάνατη;”, ρώτησε ο μηχ.

“Γιατί όχι;”.

“Δεν είναι κακή αυτή η ιδέα”, είπε ο ηλικιωμένος. Ο οργανισμός που επιζεί από τις δυνάμεις της εξέλιξης είναι εκείνος που έχει προσαρμοστεί καλύτερα στο οικοσύστημα του. Το οικοσύστημα στο οποίο ζουν οι άνθρωποι είναι κατασκευασμένο από τον άνθρωπο. Το σημαντικότερο χαρακτηριστικό που μπορεί να έχει αυτός που θα επιζήσει είναι η ικανότητα να τα βρίσκει άνετα με το διπλανό του .Ή, αν προτιμάς, με τη διπλανή του”.

“Α”, έκανε η εγγονή, “δεν του αρέσουν οι γυναίκες. Το καταλαβαίνω από τη γλώσσα του σώματος του”.

Ο νεαρός κοκκίνισε.

“Μην προσβάλλεσαι”, είπε ο ηλικιωμένος. “Ποτέ δεν πρέπει να σε προσβάλλει η αλήθεια. Όσο για σένα…”, στράφηκε για να κοιτάξει την εγγονή του “… αν δε μάθεις να φέρεσαι καλύτερα στους ανθρώπους, δε θα σε πηγαίνω πουθενά πια”.

Εκείνη έσκυψε το κεφάλι. “Συγγνώμη”.

“Συγχωρείσαι. Ας επιστρέψουμε στο ζήτημα ανά χείρας, εντάξει; Η υποθετική αθάνατη μας θα έπρεπε να μοιάζει πολύ με τις γυναίκες της σάρκας. Να αυτοεπιδιορθώνεται. Να μπορεί να παράγει τα ίδια της τα ανταλλακτικά. Θα μπορούσε να χρησιμοποιεί σχεδόν τα πάντα σαν καύσιμα. Λίγο άνθρακα, λίγο νερό….”

“Το αλκοόλ θα ήταν εξαιρετικά καύσιμο”, είπε η εγγονή του.

Θα είχε την ικανότητα να μιμείται τα επιφανειακά αποτελέσματα της γήρανσης”, είπε ο μηχ. “Επίσης, η βιολογική ζωή εξελίσσεται σταδιακά κατά γενεές, θα ήθελα να μπορεί να -εξελίσσεται με τις αναβαθμίσεις .

«Κάπως έτσι. Μόνο που εγώ θα παρατούσα εντελώς τις αναβαθμίσεις, και θα της έδινα απόλυτο συνειδητό έλεγχο του σώματος της. Έτσι ώστε θα μπορούσε να αλλάζει και να εξελίσσεται κατά βούληση. Θα χρειαζόταν αυτή την ικανότητα, αν ήθελε να επιζήσει από την κατάρρευση του πολιτισμού”.

“Την κατάρρευση του πολιτισμού; Το θεωρείς πιθανό;”.

“Μακροπρόθεσμα; Φυσικά. Όταν βλέπεις κάτι μακροπρόθεσμα, μοιάζει αναπόφευκτο. Τα πάντα μοιάζουν αναπόφευκτα. Το για πάντα είναι πολύς καιρός, μην το ξεχνάς. Υπάρχει χρόνος για να συμβούν απολύτως τα πάντα!”.

Για μια στιγμή έμειναν όλοι σιωπηλοί.

Έπειτα ο ηλικιωμένος χτύπησε τα χέρια του. “Λοιπόν, δημιουργήσαμε τη Νέα Εύα μας. Ας την κουρδίσουμε τώρα να την αφήσουμε να φύγει. Αναμένει ότι θα ζήσει… πόσον καιρό;”.

“Για πάντα”, είπε ο μηχ.

“Το για πάντα είναι πάρα πολύς καιρός. Ας το σπάσουμε σε μικρότερες ενότητες. Το έτος 2500, τι θα κάνει;”.

“Θα δουλεύει”, είπε η εγγονή. “Θα σχεδιάζει μόρια τέχνης, ίσως, ή θα γράφει σενάρια για ψυχαγωγικές παραισθήσεις. Θα ασχολείται ενεργά με την κουλτούρα. θα έχει πολλούς φίλους για τους οποίους νοιάζεται με πάθος, και ίσως ένα σύζυγο ή μια σύζυγο ή και παραπάνω”.

“Που θα γεράσουν”, είπε ο μηχ, “ή θα παρακμάσουν. Που θα πεθάνουν”..

“Θα τους κλάψει, και θα συνεχίσει το δρόμο της”.

“Το έτος 3500. H κατάρρευση του πολιτισμού”, είπε ο ηλικιωμένος με μπρίο. “Τι θα κάνει τότε;”.

“Θα έχει προετοιμαστεί, φυσικά. Αν υπάρχει ραδιενέργεια ή τοξίνες στο περιβάλλον, θα έχει κάνει τα συστήματα της απρόσβλητα από τις επιδράσεις τους. Και η ίδια θα είναι χρήσιμη για τους επιζήσαντες. Με όψη ηλικιωμένης γυναίκας, θα διδάσκει την τέχνη του θεραπεύειν. Μερικές φορές θα αφήνει υπαινιγμούς για το ένα και το άλλο. Θα έχει κρύψει κάπου μια βάση δεδομένων που θα περιέχει όσα θα έχουν χάσει οι άλλοι. Σιγά σιγά, θα τους οδηγήσει πίσω στον πολιτισμό. Αλλά σε έναν ευγενικότερο πολιτισμό αυτή τη φορά. Που να μην κατασπαραχθεί από μόνος του”.

“Το έτος ένα εκατομμύριο. Η ανθρωπότητα εξελίσσεται πέρα από οτιδήποτε μπορούμε να φανταστούμε προς το παρόν. Πώς αντιδρά αυτή;”. .

“Μιμείται την εξέλιξη των ανθρώπων. Όχι… διαμορφώνει την εξέλιξη τους! θέλει μια ασφαλή μέθοδο για να πάει στα άστρο, και έτσι συντελεί σε έναν τύπο όντος που έχει έντονη επιθυμία γι’ αυτό. Δεν είναι όμως από τους πρώτους που θα χρησιμοποιήσουν τη μέθοδο. Περιμένει μερικές εκατοντάδες γενιές για να αποδείξει την αποτελεσματικότητα της”.

Ο μηχ, που άκουγε συνεπαρμένος και σιωπηλός, είπε, “Αν υποθέσουμε ότι αυτό δε θα συμβεί ποτέ; Αν οι αστρικές πτήσεις παραμείνουν για πάντα δύσκολες και επικίνδυνες; Τότε τι;”.

“Κάποτε πίστευαν ότι ο άνθρωπος δε θα πετάξει ποτέ. Πολλά που μοιάζουν αδύνατα γίνονται απλά αν περιμένεις”. “Τέσσερα δισεκατομμύρια έτη. Ο Ήλιος εξαντλεί το οξυγόνο του, ο πυρήνας του καταρρέει, αρχίζει η πυρηνική σύντηξη του ηλίου που τον αποτελεί, και φουσκώνει και γίνεται ένας κόκκινος γίγαντας. Η Γη εξαερώνεται . “Α, τότε η αθάνατη θα βρίσκεται κάπου αλλού. Αυτό είναι εύκολο”.

“Πέντε δισεκατομμύρια έτη. Ο Γαλαξίας μας συγκρούεται με το Γαλαξία της Ανδρομέδας και η γειτονιά είναι γεμάτη ακτινοβολία υψηλής ενέργειας και άστρο που εκρήγνυνται”.

“Αυτό είναι πιο μπερδεμένο. Θα πρέπει ή να το εμποδίσει ή να μετακομίσει μερικά εκατομμύρια έτη φωτός παραπέρα σε έναν φιλικότερο γαλαξία. Αλλά θα έχει αρκετό χρόνο για να ετοιμάσει και να συναρμολογήσει τα εργαλεία. Έχω την πίστη ότι θα αποδειχθεί αντάξια αυτού του έργου”.

“Ένα τρισεκατομμύριο έτη. Τα τελευταία άστρα ξεψυχούν. Μόνο μαύρες τρύπες απομένουν”.

“Οι μαύρες τρύπες είναι φοβερή πηγή ενέργειας. Κανένα πρόβλημα”.

“1.06 γκούγκολ έτη”.

“Γκούγκολ;”.

“Αυτό σημαίνει το δέκα υψωμένο εις την εκατοστή δύναμη… ο αριθμός ένα ακολουθούμενος από εκατό μηδενικά. Ο θερμικός θάνατος του σύμπαντος. Πώς επιζεί απ’ αυτόν;”.

“Θα έχει προβλέψει τον ερχομό του από πολύ καιρό πριν”, είπε ο μηχ. “Όταν διαλυθούν και οι τελευταίες μαύρες τρύπες, θα πρέπει να τα βολέψει δίχως πηγή ελεύθερης ενέργειας. Ίσως θα μπορούσε να πάρει και να ξαναγράψει την προσωπικότητα της στις φυσικές σταθερές του σύμπαντος που πεθαίνει, θα ήταν δυνατόν κάτι τέτοιο;”.

“Α, ίσως. Αλλά πραγματικά πιστεύω όχι η ζωή του σύμπαντος είναι αρκετά μεγάλη για οποιονδήποτε”, είπε η εγγονή. “Δεν πρέπει να γινόμαστε άπληστοι”.

“Ίσως”, είπε ο ηλικιωμένος σκεφτικά. “Ίσως”. Έπειτα, προς τον μηχ, “Λοιπόν, να τι έχουμε: μια ματιά στο μέλλον, και μια σύντομη βιογραφία της πρώτης αθάνατης, η οποία, αλίμονο, τελειώνει με το θάνατο της. Πες μου τώρα. Γνωρίζοντας ότι συνεισέφερες κάτι, οσοδήποτε μικρό, σ’ αυτό το επίτευγμα… δε θα αρκούσε αυτό;”.

“Όχι”, είπε ο Τζακ. “Όχι, δε θα αρκούσε”.

Ο Μπραντ έκανε μια γκριμάτσα. “Ε, είσαι νέος. Να σε ρωτήσω: Ήταν καλή η ζωή σου ως τώρα; Γενικά μιλώντας;”.

“Όχι και τόσο καλή. Όχι αρκετά καλή”.

Ο ηλικιωμένος έμεινε σιωπηλός για μια ατέλειωτη στιγμή. Έπειτα είπε, “Σ’ ευχαριστώ. Εκτίμησα τη συζήτηση μας”. Το ενδιαφέρον έσβησε από τα μάτια του και κοίταξε αλλού.

Ο Τζακ κοίταξε διστακτικά την εγγονή, η οποία χαμογέλασε και σήκωσε τους ώμους. “Έτσι κάνει”, του είπε απολογητικά. “Είναι γέρος. Ο ενθουσιασμός του δυναμώνει και καταλαγιάζει ανάλογα με τις χημικές ισορροπίες του. Ελπίζω να μη σε πειράζει”.

“Καταλαβαίνω”. Ο νεαρός σηκώθηκε. Κατευθύνθηκε διστακτικά προς την πόρτα.

Στην πόρτα, έριξε μια ματιά πίσω του και είδε την εγγονή να σχίζει τη λινή πετσέτα της και να τρώει τα ξεφτίδια, πίνοντας με ντελικάτες κινήσεις κρασί για να κατεβούν.

Μαϊκλ Σουονγουικ
Michael Swanwick,

«Ancient Machines”, Asimov’s, 1999
Μετάφραση: Χριστόδουλος Λιθάρης
Εικονογράφηση: Γιώργος Τραγάκης

Michael Swanwick

Ένας από τους νεότερους “κλασικούς” της cyberpunk Επιστημονικής Φαντασίας (Ε.Φ.). Γεννήθηκε το Νοέμβριο του 1950, και έχει σπουδάσει φιλολογία. Οι ιστορίες του διακρίνονται για την πολυπλοκότητα τους. Πρωτοεμφανίστηκε με το μυθιστόρημα “In the drift”, το 1985. Ακολούθησαν τα μυθιστορήματα “Vacuum flowers” (1988), “Griffin’s egg”‘(1990, το οποίο κέρδισε και το βραβείο Nebula, “The iron dragon’s daughter” (1994) και “Jack Faust” (1997). Επίσης, έχουν εκδοθεί οι συλλογές διηγημάτων του “Gravity’s angels (1991) και “A geography of unknown lands” (1997). Δικό του διήγημα είναι το “Johnny Mnemonic” που μεταφέρθηκε με μεγάλη επιτυχία στον κινηματογράφο.

Κατεβάστε το άρθρο σε pdf

«…Γνωρίζετε το σκοπό για τον οποίο τεθήκατε στη μυστική τροχιά πέρα από τη Σελήνη. Αν ο εχθρός γνώριζε την ύπαρξη σας, αλλά όχι και την ακριβή θέση σας, θα δίσταζε να εξαπολύσει επίθεση εναντίον μας. Ήσασταν το έσχατο μέσο αποτροπής, πέρα από το πεδίο βολής των βομβών σεισμού που μπορούσαν να αχρηστεύσουν πυραύλους στα υπόγεια φρεάτια εκτόξευσης τους και να καταστρέψουν πυρηνικά υποβρύχια στο βυθό της θάλασσας. Θα μπορούσατε να αντεπιτεθείτε, ακόμα και αν καταστρέφονταν όλα τα άλλα όπλα μας…» Όπως και είχε συμβεί, αναλογίστηκε ο κυβερνήτης. Είχε δει τα φώτα του πίνακα επιχειρήσεων να σβήνουν το ένα μετά το άλλο, μέχρι που δεν είχε μείνει κανένα αναμμένο. Πολλοί, ενδεχομένως, είχαν κάνει το καθήκον τους. Αν όχι, σύντομα θα ολοκλήρωνε το έργο τους. Τίποτα δεν θα υπήρχε έπειτα από το χτύπημα που ετοίμαζε τώρα.

«…Μόνο από ατύχημα ή από καθαρή τρέλα θα μπορούσε να ξεσπάσει πόλεμος εν όψει της απειλής που αποτελείτε. Αυτή ήταν η θεωρία στην οποία στηρίξαμε τις ζωές μας. Και τώρα, για λόγους που ποτέ δεν θα μάθουμε, χάσαμε το στοίχημα…» Ο ανώτατος αστρονόμος έστρεψε το βλέμμα του στο μικρό πλευρικό φεγγίτη της κεντρικής αίθουσας έλεγχου. Ναι, είχαν όντως χάσει. Στο βάθος φαινόταν η Γη, ένα λαμπρό ασημένιο ημικύκλιο με φόντο τα αστέρια. Με την πρώτη ματιά δεν φαινόταν να είχε αλλάξει. Αλλά όχι και με τη δεύτερη, καθώς η σκοτεινή πλευρά της δεν ήταν πια τελείως σκοτεινή.

Σαν μικρά φωσφορίζοντα σημάδια, μπορούσε κανείς να διακρίνει τις πύρινες θάλασσες εκεί όπου κάποτε υπήρχαν πόλεις. Δεν είχαν απομείνει πολλές, γιατί είχαν ήδη καεί τα πάντα.
Η γνώριμη φωνή συνέχιζε να μιλά από την άλλη πλευρά του τάφου. Πριν από πόσο καιρό, αναρωτήθηκε ο αξιωματικός επικοινωνίας, είχε ηχογραφηθεί αυτό το μήνυμα; Και τι άλλες σφραγισμένες διαταγές περιείχε ο ηλεκτρονικός υπολογιστής μάχης του οχυρού, που τώρα πια δεν θα άκουγαν, επειδή αφορούσαν στρατιωτικές καταστάσεις που πλέον δεν μπορούσαν να προκύψουν; Απομάκρυνε τη σκέψη του από τους κόσμους που θα μπορούσαν να είχαν υπάρξει, για να αντιμετωπίσει την απαίσια και ασύλληπτη πραγματικότητα.

«…Αν είχαμε ηττηθεί, χωρίς όμως να καταστραφούμε, ελπίζαμε ότι θα μπορούσατε να χρησιμεύσετε ως όπλο διαπραγμάτευσης. Τώρα, ακόμα και αυτή η ισχνή ελπίδα έχει χαθεί και μαζί της και ο σκοπός για τον οποίο είχατε σταλεί στο διάστημα».
Τι σημαίνει αυτό; σκέφτηκε ο αξιωματικός εξοπλισμών. Τώρα είχε σίγουρα έρθει η στιγμή για την οποία προορίζονταν. Τα εκατομμύρια που είχαν σκοτωθεί, τα εκατομμύρια που ήλπιζαν να είχαν σκοτωθεί, θα πάρουν την εκδίκηση τους όταν οι μαύρες κυλινδρικές βόμβες γιγατόνων θα πέσουν στη Γη. Του φάνηκε σαν εκείνος ο άντρας, που ήταν πλέον νεκρός, να είχε διαβάσει τη σκέψη του.
«…Αναρωτιέστε γιατί, τώρα που φτάσαμε σε αυτό το σημείο, δεν σας έδωσα διαταγές για αντεπίθεση. Θα σας εξηγήσω.

»Είναι πλέον πολύ αργά. Αποτύχαμε να τους αποτρέψουμε. Η πατρίδα μας δεν υπάρχει πια και η εκδίκηση δεν μπορεί να φέρει πίσω τους νεκρούς. Τώρα που η μισή ανθρωπότητα έχει καταστραφεί θα ήταν τρέλα να καταστρέψουμε και την άλλη μισή. Μια τέτοια πράξη δεν αρμόζει σε ορθά σκεπτόμενους άντρες. Οι έριδες που μας χώριζαν πριν από είκοσι τέσσερις ώρες δεν έχουν πια σημασία. Όσο αυτό είναι δυνατόν, πρέπει να ξεχάσετε το παρελθόν. Έχετε δεξιότητες και γνώσεις που είναι απαραίτητες για τον κατεστραμμένο πλανήτη μας. Χρησιμοποιήστε τες -χωρίς φειδώ, χωρίς πικρία- για να ξαναχτίσετε τον κόσμο. Σας προειδοποίησα ότι η αποστολή σας θα είναι δύσκολη, όμως αυτή είναι η τελευταία μου διαταγή.

»Θα εκτοξεύσετε τις βόμβες σας στο διάστημα και θα τις πυροδοτήσετε σε απόσταση δέκα εκατομμυρίων χιλιομέτρων από τη Γη. Αυτό θα αποδείξει στον εχθρό
μας, ο οποίος επίσης ακούει αυτό το μήνυμα, ότι έχετε καταστρέψει τα όπλα σας.
»Μετά θα μένει ένα ακόμα πράγμα να κάνετε. Άντρες του Οχυρού Λένιν, ο πρόεδρος του Ανωτάτου Σοβιέτ σας αποχαιρετά και σας διατάσσει να θέσετε τους
εαυτούς σας στη διάθεση των Ηνωμένων Πολιτειών».

Ιούνιος 1963, Arthur C. Clarke